Bohgeiq

来源:广西民族报网

作者:□ Lanz Siujgvangh raiz Vangz Gyanghmyauz hoiz

发布时间:2026-07-08

Aen nienzdaih dungx iek mbouj miz gwn, doengh yiengh caeuq gijgwn mizgven haenx cij dwg gij saeh ceiq youqgaenj. Baez daengz seizciet sou haeuxgok, ndaw mbanj cungj dwg daengx ranz vunz caez bae guhhong, gij lwgnyez hwnjhag haenx hix yaek cingjgyaj ma ranz guhhong. Ranz ngamq rongh mongmi, daxmeh gou couh lumj duzvaiz nei con daengz baihnaj cibanj, venj diuz saicag hwnj gwnz mbaq bae. Gwnz cibanj cug aen gih dajhaeux、aenloz、fagliemz doengh gij hongdawz guh hongnaz haenx, gyoengqdou youq song henz nyoengx ci, ngingi ngetnget baenaj. Byaij gvaq bakdou ranz Lanz Dung seiz, raen bohgeiq de cingq sousib hongdawz. Youq doengh ngoenz sou haeuxnaz ceiq nyaengq haenx, de daiq geij boux vunz Yauzcuz daj ndaw bya okdaeuj, bang ranz Lanz Dung ciengj sou. Raen gyoengqvunz ranz gou, de sangjswt dongx daxmeh gou: “Bineix ndaej sou geijlai daeh haeux?” Song boux vunzlaux gangj geij coenz saeh hongnaz, couh gak boux gag bae nyaengq hong bonjfaenh lo, daxmeh gou doenghsim danqheiq doiq dou naeuz, bohgeiq Lanz Dung caen dwg boux vunz miz cingz miz ngeih ndeu.

Naz liz aenmbanj sam seiq leix, vunzmbanj mbouj nyienh sai rengzndang caeuq seizgan youq gwnz roen baedauq, baezbaez okdou daxmeh gou cungj daiq gaeuq gijgwn, ciengzseiz dwg geij huz raemx、rek cuk ndeu caeuq bingz lauxbaeg manh iep ndeu. Banringz guhhong naek dwgrengz, senq cix dungx iek baegnaiq, daihgya cungj mbouj gangj vah lo. Gou dungx iek ngaungau ndang mbouj miz rengz, caeuxcaeux buet daengz laj go faex hung youq laj dinbya haenx ninz, daxmeh caeuq daeggo dahcej daengz, gou couh rox ndaej gwn ngaiz lo. Ranz Lanz Dung caemh sou hong lo, Lanz Dung aemq aen daeh ndeu, byaij vaiqvit daengz laj gofaex, depgyawj aen “daizngaiz” dou naengh roengzdaeuj. Gyoengqde daj ndaw daeh mbon ok gijgwn, mbe aen daehsan roengz gwnz namh bae, youq gwnz seiq gak daehsan daenz rin, youh dwk aen huzraemx caeuq geij aen vanj youq cungqgyang, ndaw vanj miz byaeksoemj、lwgmanh iep. Rog daehsan cuengq aen rek hung ndeu, ndaw rek dwg haeuxcuk sawsusu. Daxmeh gou dawz aen vanj cang lauxbaeg, ndenq daengz dangqnaj gyoengqde, naeuz neix dwg gij lauxbaeg iep de gag guh, byotbet, gig ndeigwn. Gyoengqvunz ranz Lanz Dung riuhehe naeuz, gij byaeksoem gyoengqde dwg daxmeh Lanz Dung gag guh, hix gig rang, doq gangj doq dawz aenvanj, baez boux baez boux iet daengz dangqnaj dou. Aen nienzdaih haenx, gij doxgaiq okdou bwhndei haenx, gaemzgaemz cungj dwg ciuq vunzsoq suenq cing suenq saeq, vihneix, dou mbouj gwn gijgwn gyoengqde, gyoengqde hix mbouj gwn gijgwn dou. Daihgya gig guhhek gak boux gag gwn gij byaekngaiz ranz bonjfaenh daiq bae haenx, nauhnauh yiedyied gangjgoj. Gwn cuk liux, gyoengqvunz youq laj faex raemh ninz dwk, baiqninz ngoekngoek, miz boux lwgnyez gai sietdiuz gwih aen danci daengz haenznaz doisiu. Bibi seizneix, dou cungj nauh daxmeh cawx gaiq ndeu hawj dou. Mwhhaenx gwndaenj dwgrengz, aen simnyienh neix bingzciengz cungj guh mbouj daengz. Baezneix hix mbouj laehvaih, daxmeh lumj doenghbaez naeuz, caj gvaq duenh ndeu gai lwgbieng le menh cawx hawj dou.

Lanz Dung mbouj gangj vah, daj gizgyae muenghyawj aen siengbaumoz haenx, boux lwgnyez haenx yaek doi ci bae seiz, bohgeiq de byaij baenaj riengjret, youq giz mbouj suenq gyae haenx caeuq boux lwgnyez gai sietdiuz haenx gangjgyaq, doeklaeng cumh dawz geij gaiq sietdiuz dauqma. Lanz Dung gaemdawz sietdiuz faen hawj vunzlai, gig vuenheij hawj vunz ranz de bouxboux faen gaiq ndeu, lij lw gaiq ndeu, de gig daihfueng ndenq daengz dangqnaj gou. Gou bok ceij bae couh riz gwn, daxmeh gou yaek guhhek doi bae cungj ganj mbouj gib, gig diuqgah bae cawx geij gaiq sietdiuz hawj dou, hix cingqngamj lai gaiq ndeu, gou couh dawz gaiq lai okdaeuj haenx hawj Lanz Dung lo.

Gou caeuq Lanz Dung baenz boux souh- ik ceiq hung, bouxboux ndaej gwn song gaiq sietdiuz. Haenx dwg gou ciuhvunz baez daih’it gig daihsaengq gaemz heiq ndeu gwn song gaiq sietdiuz. Samcib lai bi gvaqbae lo, gou lij geiq ndaej cingcuj song gaiq sietdiuz ndeigwn haenx caeuq ndawsim geijlai rimhoz. Daj baezhaenx hainduj, bibi bae sou haeuxnaz, daxmeh cungj cawx gaiq sietdiuz hawj dou. Youq aen nienzdaih mbouj miz saejdaeuz, gaiq sietdiuz ndeu ndaej cawzbae aenndang baegnaiq, hix ndaej yaeuhlox lwgnyez baenz bi. Vihneix, dou doiq bohgeiq Lanz Dung gig gamjgik caeuq ndiepniemh.

Ngveih haeux ceiq doeksat haeuj canghaeux seiz, ranz lij caengz laep, daxmeh Lanz Dung bwh ndei daiz byaek ndeu, hah gyoengqvunz daeuj bang ranz de sou haeuxnaz haenx gwn ngaiz. Byaekngaiz genjdanh, mbouj miz geij gaiq noh, hoeng daihgya cungj  gig   sim’angq. Daegbied dwg bohgeiq Lanz Dung, byaek lij caengz baij ndei, couh swhgeij ndingq boi laeuj ndeu, ngiengx gyaeuj couh ndoet.(3)

饥饿年代,与食物有关的才是最紧要的事。每到收谷子的时节,村子里都是全家上阵,上学的小孩也要请假回家劳动。天蒙蒙亮时,我母亲就像牛一样穿到板车前,将绳带挂到肩上。板车上绑着打谷机、箩筐、镰刀等农具,我们众人在两侧推车,吱呀吱呀地上路。路过兰动家门口时,看到他寄父正在收拾农具。在收割谷子最繁忙的那些天,他带着几个瑶族人从山里走来,帮兰动家抢收。看到我们一行,他爽朗地跟我母亲打招呼:“今年能收多少袋米?”两个大人聊了几句农事,就各自忙碌去了,我母亲感慨地对我们说,兰动寄父真是个有情有义的人。

水田离村子三四里,村里人不愿把体力和时间花在往返的路上,每次出门我母亲都会带足食物,往往是几壶水、一锅粥和一瓶腌辣椒萝卜。高强度劳动到中午,早已饥困,大家都不说话。我饿得没力气,早早跑到山脚大树下躺着,母亲和哥哥姐姐一到,我就知道可以吃饭了。兰动家也收工了,兰动背着袋子,快步来到树下,紧挨着我们的“餐桌”坐下。他们把食物从袋子里取出来,把编织袋铺在地上,在编织袋四角分别压上石头,又把水壶和几个碗摆在中间,碗里是酸菜、腌辣椒。编织袋外放着一口大锅,锅里是清清的粥。我母亲拿起装萝卜的碗,递到他们面前,说这是她自己做的腌萝卜,很脆,很好吃。兰动家那些人笑呵呵地说,他们的酸菜是兰动母亲做的,也很香,边说边端起碗,挨个伸到我们面前。那个年代,出门备的食物,每一口都是按着人数精打细算,因此,我们没有吃他们的食物,他们也没有吃我们的食物。大家客客气气地各自吃自家带来的饭菜,热热闹闹一起聊天。吃完粥,众人在树荫下躺着,昏昏欲睡之时,有个卖雪条的小孩骑着自行车到田埂边推销。每年这个时候,我们总会缠着母亲给我们买上一根。那时生活艰难,这个小心愿往往也不能实现。这次也不例外,我母亲一如既往地说,等过段时间卖了黄瓜再给我们买。

兰动没说话,远远看着装雪条的泡沫箱,那小孩准备推车离去时,他寄父疾步向前,在不远处与卖雪条的小孩讨价还价,最终捧着几根雪条回来。拿到雪条支配权的兰动,兴奋地给他家那边每人分了一根,还剩出一根,他慷慨地递到我面前。我剥开纸就舔,我母亲想客气推辞都来不及,只好尴尬地也去买了几根雪条,分给我们,也是巧合地多了一根,我把那根多出来的雪条给了兰动。

我和兰动成了最大的受益者,每人吃了两根雪条。那是我平生第一次奢侈地一口气吃上两根雪条。三十多年过去了,我仍清晰地记得那两根雪条的味道和那份满足感。从那次开始,每年收割稻谷时,母亲总会给我们买上一根雪条。没有零食的年代,一根雪条足以抵消一天的劳累,也能诱惑小孩整整一年。为此,我对兰动寄父充满了感激和怀念。

最后一粒谷子归仓时,天还没黑,兰动母亲张罗了一桌菜,把帮她家收谷子的人强留下来吃饭。饭菜简单,没有几块肉,可大家都很高兴。特别是兰动寄父,菜还没摆好,就给自己倒了一杯酒,仰头就喝。


编辑:实习生 冯慧琴  复审:黄慧华  终审:蒙树起