Youq Henz Hawsingz - 广西民族报网

Youq Henz Hawsingz

来源：广西民族报网

作者：□ Hoz Hwngzcingh raiz Cau Dwzfeih hoiz

发布时间：2026-07-08

Mwh Auciengj sawqmwh ndwn youq bakdou gou, mboengq ndeu ndaw uk gou cungj dwg gij yiengh haenx lumz mbouj ndaej. Gou seizhaenx mbouj ngeizlaengx saek di ngaek gyaeuj ei de louz roengzdaeuj, cawz raen de caen mbouj miz giz bae le, lijmiz aen yienzaen youqgaenj raixcaix ndeu: Couhdwg youq mwhhaenx, gou lumjnaeuz youq gwnz ndang de yawjraen yiengh lungzngeih gou.

Lungzngeih gou danghnaeuz seizneix lij lix, hix miz caetcib lai bi lo, nienzgeij geq gvaq Auciengj di. Lungzngeih gou dwg boux vunz raen byawz cungj najnyaenq riu ndeu. Gij riu de dwg cungj riu lau vunz najnyaenq haenx, lumjbaenz lau mwngz mbouj angq, lumj byawz cungj lau famh nei. Couhdwg cungj riu byawz cungj famh mbouj ndaej haenx. Auciengj ngoenzhaenx ndwn youq baihnaj gou couhdwg cungj yienghsiengq neix. Lungzngeih caeuq Auciengj, gyoengqde cungj dwg loh vunz ndeu. Gyoengqde lix youq caengz daemqdaemq haenx, yawj byawz lumjbaenz cungj sang gvaq bonjfaenh liux.

Lungzngeih mwh coz couh liz ranz bae diegrog ragwn. Lungzngeih daj iq youq baihdoengnamz aen mbanj gangj Vahhek ndeu gvaq ngoenz, dieg de baenqcienq ragwn cix dwg youq baihbaek Gvangjsih aen cin iq gangj Vahgveiliuj ndeu. Youq 20 sigij 60 nienzdaih, vunz mbouj ok rog baedauq geijlai, mbouj rox doxgangj dwg aen vwndiz hung ndeu. Youq aen cin iq dan gangj vahdeihfueng ndeu, danghnaeuz mwngz dwg gangj lingh cungj vahdeihfueng ndeu, neix couhdwg gij geiqhauh ceiq yienhda dwg vunz diegrog. Couhsuenq gvaq geij bi le, mwngz gazgaz gwdgwd gangj ndaej geij coenz vahdeihfueng dangdieg caemh miz yaem diegwnq, hoeng youq ndaw sim mbangj boux vunz dangdieg, mwngz lijdwg vunz diegrog. Saek ngoenz gyoengqde nyinhdingh mwngz dwg vunz diegrog, yienghhaenx mwngz youq ndaw sim gyoengqde couh ciengxlwenx dwg vunz diegrog.

Aen cin iq lungzngeih bae haenx, dwg aen dieg ndaej gwn haeux imq ndeu, neix dwg aen yienzaen ceiq hung lungzngeih baenqcienq daeuj daengz gizneix. Ndaej gwn haeux imq, youq ngoenzneix mbouj suenq saeh. Mboujdan gwn haeux imq mbouj suenq saeh, couhlienz ngoenzngoenz gwn gaeq bit bya cungj mbouj suenq saeh. Hoeng youq 20 sigij 60 nienzdaih aen nienzdaih daegbied haenx, de dwg gij saeh hung gvaq mbwn. Boux mbouj ngaiz iek gvaq lauheiq ciengxlwenx mbouj rox daengz gizneix.

Diegwnq, boux nyezrauh daj lajmbanj daeuj ndeu, mbouj miz caencik, lungzngeih aeu miz aen ranz ndoj rumz dangj fwn ndeu. Lauheiq dwg aen ranz laemzseiz hix baenz. Cingqngamj aen cin iq miz doiq gvanbaz geq mbouj miz lwg ndeu, gyoengqde naemj aeu daeg lwg ndeu. Roxnaeuz neix couhdwg yienzfaenh ba, mboujgvaq yienzfaenh hix faen naekmbaeu. Neix dwg gvaqlaeng gangj lo. Ciuqnaeuz ranz mbouj miz lwg, cingqciengz cingzgvang dingzlai haengj lingxciengx boux lwgnyez iq ndeu, gizneix yungzheih rox, nienzgeij yied iq doiq ranz nyuenzseng ndaejgeiq couh yied noix, yied yungzheih lumz doenghbaez, yied yungzheih caeuq ranz moq laeb gij gvanhaeh caenmaed. Hoeng iq hix miz gij mbouj ndei, song gvanbaz geq nienzgeij haemq geq, yaek ciengx hung boux lwgnding youh haex youh nyouh ndeu, hix mbouj dwg gij saeh yungzheih baenzneix. Seizhaenx lungzngeih gaenq cibhaj bi lo, souciengx boux nyezrauh cibhaj bi ndeu, nienzgeij hung dwg hung di, hoeng hung hix miz gijndei, cawzliux mbouj aeu sai goengrengz ciuqgoq, lij sikhaek ndaej guhhong dem, youq rog ndaej youq swnghcanjdui guhhong aeu goengfaen, youq ranz ndaej bang guh di hongranz. Mingh hawj song mbiengj doxbungz, yienghhaenx baenz, miz bouxsimndei haenqrengz bang, song mbiengj nyinh caen baenz lo. Lumjnaeuz gij saeh mbouj gojnaengz doeklaeng bienqbaenz caen lo. Couh yienghneix, lungzngeih mwh ndaej cibhaj bi baenz lwgciengx ranz bouxwnq. Mwh de ndwn youq baihnaj doiq gvanbaz najseng haenx, najnyaenq doiq gyoengqde baez daih’it heuh boh、meh, gou naemj de itdingh youq ndaw sim lienh haujlai baez gvaq.

Duenh ginglig neix, haujlai bi lungzngeih mbouj youq baihnaj vunz dwen gvaq. Couhlienz doenghgij lancaen bannomj dou cungj mbouj dingqnyi gienh saeh neix gvaq. Lau doiq lungzngeih daeuj gangj, neix dwg duenh seiz gvaqbae mbouj rox baenzlawz dwen hix mbouj ei dwen dauq ndeu. Cigdaengz miz bi ndeu gwnz cin iq doiq gvanbaz haenx miz boux ndeu gvaqseiq, mbangj boux roxnaj youq raeblaeng gangjsedsed：Lungzngeih wnggai mbouj wnggai bae soengqsoengq bouxlaux, de dwg maz vunz bae camgya ciengz begsaeh neix, de aeu mbouj aeu daenj gaenhau？ Mizmbangj naeuz mbouj yungh bae, naeuz lungzngeih bihaenx dwg deng gyaep okdou, souciengx gaenq dingzsat lo, song mbiengj gaenq mbouj miz maz gvanhaeh lo, seizneix bae mbouj miz saek yiengh mingzdaeuz dan mbouj cwxcaih ndwi. Mizmbangj naeuz, begsaeh aeu bae, ngoenz guh bohciengx mehciengx, daengx ciuh dwg bohciengx mehciengx, bouxdai ceiq youqgaenj, doeksat bae soengqsoengq hab cingz hab leix, hix hab bae guh. Daengz seizneix, saehgonq gaenq fung haujlai bi haenx cij dauqcungz biengjloh, gou hix vihneix ndaej dingq lungzngeih lwnh gienh saeh doenghbaez neix.

（6）

蒋叔突然站在我门口的那一幕，很长一段时间都在我脑海里挥之不去。我当时毫不犹豫点头同意他留下来，除了看到他实在无处可去之外，还有一个非常重要的原因：就是在那一瞬间，我仿佛在他身上看到了我二伯。

我的二伯假如现在还在世，也有七十多岁了，比蒋叔年岁要稍长一些。我二伯是一个看到谁都会腼腆地笑的人。他的笑是那种怯生生的卑微的笑，好像生怕你不高兴，好像谁都怕得罪一样。就是那种谁都得罪不起的笑。那天站在我面前的蒋叔就是这种神情。二伯和蒋叔，他们都是同一类人。他们活在低低的尘埃里，看谁好像都要比自己高一头。

二伯年少时就离开家到外地谋生。二伯打小生活在桂东南一个讲客家话的村庄，他辗转谋生的地方却是在桂北一个讲桂柳话也就是大西南官话的小镇。在20世纪60年代，人口几乎没怎么流动，语言的隔阂是个大问题。在一个只讲本地方言的小镇，如果你讲的是另一种地方的方言，那外地人的标签是很明显的。就算是过些年之后，你能结结巴巴讲一下带着浓重他乡口音的当地方言，但在一些当地人的心里，你仍然是外乡人。一旦他们把你认定为外乡人，那你在他们的眼里就永远是外乡人。

二伯所到的小镇，是一个能吃饱饭的地方，这是二伯辗转来到这里最大的原因。能吃饱饭，在今天不算个事。不但吃饱饭不算个事，就连天天吃鸡鸭鱼都不算个事。但是在20世纪60年代那个特殊的年代，它是天大的事。没经历过挨饿的人恐怕永远也体会不到这一点。

异地他乡，一个来自乡村的少年郎，举目无亲，二伯需要一个避风挡雨的家。哪怕是临时的家也好。恰好小镇有对老夫妇无儿无女，他们正缺一个儿子。或许这就是缘吧，只不过缘也分缘深缘浅。这是后话了。按说没有生育的人家，正常情况下多半会领养一个幼小的孩子，这个好理解，年龄越小对原生家庭的记忆越模糊，越容易淡忘过去，越容易与新的家庭建立亲密无间的关系。可小也有小的不好，对于年龄偏大的老夫妇，要把一个婴幼儿一把屎一把尿地拉扯大，也不是那么容易的事。当时二伯已经十五岁了，收养一个十五岁的少年，年龄大是大了一点，可是大有大的好，除了不用耗费心血照顾，还立马可以干活了，对外可以在生产队挣工分，对内可以帮分担点家务。命运让双方相遇，那好吧，在热心人的极力撮合之下，双方就顺利地认了个亲。看似不可能的事最后变成了现实。就这样，二伯在活到十五岁的年纪成了别人家的养子。当他站在那一对陌生的老夫妇面前，怯生生地对着他们第一次从口中喊出爸、妈两个字，我想他一定在心里反复练习了好多次。

这一段经历，很多年来二伯从不在人前提及。就连我们这些至亲的晚辈都从未听闻过此事。也许对二伯而言，这是一段不知如何提及也不太愿意重提的过往。直到有一年小镇上那对老夫妇中的一个离世，一些知情者在背地里窃窃私语：二伯该不该给老人送终，他以什么样的身份去参加这样一场丧事，他需不需要披麻戴孝？有的说不用去，说二伯当年是被逐出家门的，收养已经终止了，双方之间已经没什么关系了，此时前去名不正言不顺徒增尴尬。有的说，葬礼必须去，一日养父（母），终身养父（母），死者为大，最后送一程于情于理都是应该的，也很有必要。到了这个时候，本已尘封多年的往事才被重新揭开，我也因此得以亲耳听二伯讲述这件事情的过往。

编辑：实习生冯慧琴复审：黄慧华终审：蒙树起