来源:广西民族报网
发布时间:2026-07-07
Ngoenzhaenx, rumzcou gap gij rang va’gveiq ci haeuj gyausiz, banhcangj cingq daiq gyoengq doengzhag dungxcaiz maenh’ak guh banjbau gozging, gwnz daiz bangxhenz cungj dwg gyaeuj faenjbit yungh gvaq, miz saekhau saekhenj saekhoengz. Raen gou byaij haeujdaeuj, banhcangj couh yeix gizhoengq banjbau cungqgyang, naeuz neix dwg louz hawj gou bang sij gij cih banjdaeuz “Angqhoh Gozging”. Gou riu dwk doq han doq vax hwnj diuz faenjbit hoengz, couh sij cih “angq”. Faenjbit youq gwnz hwzbanj “sasa” veh dwk, gij faenx faenfaen doek roengzdaeuj, lumj doek fwn nei. Gij ndit cingq ngengciuq haeujdaeuj, couh lumj doek raq fwn hajsaek nei, ndeiyawj dangqmaz. Gij ndit dam dwk rumzcou, gyaux haeuj heiqfaenx sugsik ci haeuj ndaeng……Ndaw uk couh ciemhciemh yienh ok gij saeh caeu youq ndaw faenx faenjbit caeuq gij ndwenngoenz souj youq gwnz gyangjdaiz.
It
Gij ndwenngoenz souj youq gyangjdaiz, gou ceiq gvaqsim dwg doengh bi boux lwgnyez naengh youq henz cueng daihsam baiz. Seizhaenx haeuj cou caengz geijlai nanz, ndaw ban couh cienj daeuj lwg ndeu heuh Daeglog. De daengxngoenz cungj naengh youq diegvih, gig launomj, couh lumj go faex iq mbouj ndaej dak daengngoenz gaeuq nei. Gij cih ndaw cozyez de sij ndaej mbitmbit mbeujmbeuj, miz gizde ndik saek diemj maeg ndaemndatndat, gig yakyawj. Gou lai baez siengj ra de daeuj bangunghsiz ging baez ndeu, hoeng cungj aenvih gij saeh ndaw ban nyapnyuk saepsoiq ciengj bae seizgan ngaiz nguh lo. Cigdaengz miz ngoenz ndeu banringz, gou roengzban lohgvaq laj go’gyaeuq rog hagdangz, raen Daeglog boux gadog cingq maeuq youq laj go’gyaeuq aeu gij rinsoiq ngvaxmbengq daeuj “caep singzbauj”, gvaengzda hoengzswngswng. Gou dingz roengzdaeuj caeuq de ging le geij coenz cij rox, bohmeh de mboengqneix cingq nauh lizvaen, de seizneix gaen daxbuz guhdoih youq. Gij sing lumj duznyungz heuh youh miz de cupsae: “Lauxsae, gou caen siengj daxmeh ndaej ngoenzngoenz bang gou dat bit, dingq gou doegsaw.” Coenz vah lumj oen nei naemq haeuj simdaeuz gou.
Daj ngoenzhaenx hwnj, gou caeuq Daeglog doxiu: Moix ngoenz daeuj hagdangz caeux cib lai faencung, songdou doxdax sij cih faenjbit, boux sij ndaej youh vaiq youh goengcingj couh ndaej gwn diengz. Hainduj gou nyiengh hawj Daeglog hingz, gij cih Daeglog sij mbouj cingq, gou couh fwngz gaem fwngz it bit it veh son de menhmenh sij, caenhliengh dawz moix aen cih sij ndaej goenggoeng cingjcingj. Dingq dwk gij sing “sasasa……” Daeglog yungh faenjbit nyinhcaen youq gwnz hwzbanj veh gvaq, gou couh nyinhndaej neix dwg gij sing banhaet ndaw hagdangz ceiq hawj vunz simsoeng simsangj ndeu. Hojsik yaek daengz geizbyai gaujsi seiz, Daeglog youh banh cienjhag lo. De lizhai ngoenzhaenx, guhcaeg oet mbaw ceij hawj gou, baihgwnz goengcingj sij dwk: “Lauxsae, docih mwngz, gou lij dwg lai siengj daxmeh gou.” Mbaw ceij neix gou itcig nap youq ndaw beigobonj.
Baez yaepda cib geij bi gvaqbae lo, baez fan hai beigobonj yawjraen mbaw ceij neix, gou cungj nyaenx mbouj ndaej ienqhoij: Langh gou codaeuz lai yut di seizgan daeuj buenx Daeglog couh ndei lo. Hoeng gou hix gag rox: Bouxraeuz guh lauxsae, daegbied dwg boux guh banhcujyin, ngoenznaengz cungj deng gij saeh nyapnyuk laengz dwk, haujlai seizgan cungj lumzlawq le lai soengz hwnj gyangjdaiz, cix ndaej gibseiz hawj doengh boux lwgnyez unqnyieg soengq bae unqswnh.
Ngeih
Youq ndaw loengxsaw gungxciengz, suj miz gij najnyaenq youq ndaw ndwenngoenz sonhag 23 bi gou. Ndaejgeiq seizhaenx gou ngamq camgya gunghcoz ndaej song bi lai, haggeiz moq ngamq haihag ndaej cib lai ngoenz, ndaw ban couh ra diuz cik moqsag ndeu mbouj raen. Ngoenzhaenx, ndaw ban gyoengq doengzhag mwngz coenz gou gawq, ndaw ban hoengh ndaej lumj aen hawcaeux gai byaek nei, haujlai vunz cungj hozngeiz dwg Daeghangz dawz bae lo. Daeghangz lwg neix ndupndw, bingzseiz mbouj maij gangjvah, cungj maij doeng loengh sae loengh di doenghyiengh iqet caeuq geizheih haenx. Seizhaenx gou nienzcoz heiqvuengh, yawjraen ndaw ban hoengh ndaej rwz nuk simfanz, ndaw sim cij siengj vaiqdi dinghroengz cengnauh, hawj ndaw ban ndaej dingh roengzdaeuj hwnjdangz, ndigah lijcaengz sijsaeq bae diucaz, couh dangqnaj daengx ban sing haenq dwk baebingz le Daeghangz. Daeghangz raen gou baebingz de, couh yat dwk daj diegvih soengz hwnjdaeuj, najhoengz lumj aen bingzgoj sug nei, song fwngz nyaenx dwk dinbuh mbouj dingz, raemxda ndikbyadbyad hemq: “Mbouj dwg gou dawz, caen mbouj dwg gou dawz.” Gij singyaem vei dwk daiq miz di saenz. Hoeng gou mbouj siengj dingq de gangj, cungj mbouj dawz saek coenz vah Daeghangz dingq haeuj rwz, youh laebdaeb ganjgip hwnjdangz lo.
Gienh saeh neix gvaq ndaej sam ngoenz le, hagdangz cujciz daengxgyoengq cienzbouh baet ranz. Gou caeuq gyoengq hagseng rag aen gyangjdaiz okdaeuj baet, geizheih dwk youq ndaw gehciengz ra raen diuz cik moq geij ngoenz deng saetbae haenx. Yawjraen diuz cik moqsagsag, dou geij boux cungj doeksaet lo. Doeklaeng banhcangj caeuq boux cizyiz sijsaeq naemj hwnj, aiq dwg ngoenzhaenx boux cizyiz uet daiz mbouj haeujsim deng cik doek roengz ndaw geh bae, dangseiz mbouj miz vunz fatyienh, ndigah couh daengxgyoengq mboujmiz laizyouz laihnaeuz Daeghangz guhcaeg dawz bae lah lo.
Dauq raen diuz cik le, gou youq ndaw bangunghsiz naengh gwnz eij ngawh le haujlai nanz. Gaij daengz bonj cozyez Daeghangz, sam aen cih “doiq mbouj hwnj” youh diuq haeuj dangqnaj gou, hoeng gou cungj mbouj gamj sij hwnj bonj cozyez de bae. Youq baez he fujdauj Daeghangz sij cozyez, gou swnhbienh gujli Daeghangz ngoenzlaeng fazveih gijndei gaenx doenghfwngz de, couh anbaiz de ngoenznaengz fucwz cingjleix gyangjdaiz: Lumj uet gij faenx gyangjdaiz, roxnaeuz beuj hab faenjbit、fagcik caeuq doengh gij doxgaiq son’gyauq aeu yungh haenx. Yenzdan ngoenzhaenx, Daeghangz soengq mbaw hogaj de gag guh haenx hawj gou, baihgwnz veh aen daengngoenz ndongqmyanmyan, bangxhenz sij miz rangh cih goengcingj ndeu: “Lauxsae, docih mwngz doiq gou baenz ndei! Gou rox mwngz gig siengsaenq gou, mwngz doiq gou caen ndei!” Yawj dwk gij bitveh “一” bingz, “丨” soh, raemxda gou menhmenh gag doek roengzdaeuj lo.
Youq gwnz gyangjdaiz yied nanz, gou couh yied roxdaengz: Coenzvah lauxsae、aen gijdung lauxsae, caen ndaej yingjyangj boux lwgnyez gig nanz. Hoeng, raeuz hix aeu roxdaengz, baez lijgaij loeng fouzsim, raeuz hix rox aeu lai baez yaepyet unqswnh bae goemqraeuj aensim oiqet gyoengq lwgnyez cij ndaej. Gienh saeh Daeghangz, gou aeu roxndeq ciuh vunz.
Sam
Ndaw hab faenjbit baihswix gyangjdaiz, gyaengh faenjbit hau cij miz fwngzmeh raez, hawj gou caencingq naemjdoeng le yienghlawz dwg “goengbingz” youq gwnz loh son’gyauq. Ndwen- gonq ndaw ban senj banhgan, gou codaeuz ndawsim yawj ndei Lij Hoengz: Dah neix cingzcik ndei, guh saeh saeqsim youh onjdangq, dwg “dahlwg ceiq cuengqsim” youq ndawsim gou. Hoeng daengx ban douzbiuq gezgoj okdaeuj, gou caencingq moegloet le buenq ngoenz——Liuh mbouj daengz biuqsoq ceiq sang dwg Daegyij? Daegyij dwg lwg ndaw ban ceiq lauxgauh ceiq ak doengh, gyoengq doengzhag vihmaz cungj haengj biuq hawj de? Doeklaeng gou simdingh roengzdaeuj naemj le naemj, Daegyij yienznaeuz bingzseiz mbouj gangj gvigawj, hoeng de gig ndatsim bang vunz ne. Haemhhaenx ninz gwnz congz, gou fan bae fuk dauq ninz mbouj ndaek, ndaw uk cungj dwg gij ngaeuz Daegyij youq ndaw hagdangz: Roengz dangz bang caemhnaengh coih hab bitmaeg; ngoenznaengz gingciengz gag boux caeuxcaeux daeuj hagdangz couh baet seuq daengx aen gyausiz, dawz gij yinvu veiswngh cienz bau lo; doengzhag baenzbingh aeu cingjgyaj, de ceiq cizgiz bang dawz daehsaw roengz laeuz; youq yindungvei, youq gwnz dieg doxdax, de buekmingh goengrengz daengx ndang, aeu ndaej song aen daih’it vih ndaw ban ceng naj…… Naemj dwk naemj dwk, gou fwt singj gvaqdaeuj: Gou wngdang daiq euq bae gangj “cingzcik ndei” lo, couh lumzlawq gyoengq hagseng cungj miz gizndei gizrongh gak boux, hix lumz le youq laj gyangjdaiz, moix boux hagseng cungj muengh lauxsae ndaej bingzdaengj doiqdaih.
Ngoenz daihngeih banhaet hwnjdangz, gou dawz hwnj diuz faenjbit gwnz gyangjdaiz, dangqnaj daengx ban euj baenz song gyaengh, yaengx gyaengh ndeu hwnjdaeuj gangj: “Gyoengq doengzhag, daihgya daeuj yawj, gyaengh faenjbit neix mboujsuenq raez, hoeng de gig mizyungh, gwnz ndang de hix miz gij cwzyin caeuq dangrap cihgeij.” Ciep dwk, gou youq dangqnaj daengx ban, faen gyaengh faenjbit ndeu hawj Lij Hoengz: “Mwngz guhsaeh saeqsim、onjdangq,couh fucwz geiq ngoenzgeiq ndaw ban, dawz gij saeh iqet majhung gyoengq doengzhag, moix gienh moix diuz mwngz cungj ndeindei bae geiq roengzdaeuj bw.” Youh dawz lingh gyaengh ndeu hawj Daegyij: “Mwngz ndatsim, miz cwzyinsinh, gak dozsaw couh gyau hawj mwngz dajleix, muengh mwngz hawj daihgya ndaej ansim doeg gij saw cihgeij ha.” Yawjraen songde gvaengzda iemq ok ronghrib, gou youh lai mingzbeg: Gij goengbingz gwnz gyauyuz, mbouj dwg cax ndeu ronq roengzbae, dwg soengz youq gwnz gyangjdaiz, aeu doiq lwgda rox fatyienh gizraez moix boux hagseng, hawj gyoengqde ndaej youq giz cihgeij rox guh ak guh haengj guh haenqrengz, fat ndat fat rongh.
Seizneix, gou gaenq youq gwnz gyangjdaiz soengz ndaej 24 bi lo, faenjbit vuenh le hab dem hab, hagseng vuenh le sauh dem sauh. Yienznaeuz seizneix hwnjdangz gaenq caeux couh yungh hwnj bwzbanj, mbouj yungh geijlai faenjbit sij cih, cijmiz baez daengz guh banjbau yungh daengz faenjbit, hoeng gij saeh saepsoiq youq ndaw ndwenngoenz sonhag doenghbaez, gou cungj maij caeu youq ndaw faenx faenjbit hajsaek bae. Aenvih gijneix senq couh baenz naed ceh haen’gywg son’gyauq ndaem haeuj ndawsim giz ceiq laeg gou, caemh gaenq didngaz, ciemhciemh majhung……Seizneix gyoengqde gaenq bienq baenz gij ndiepgyaez caemlaeg son’gyauq gou, dwg gijde cengjdaemx gou ndaej laebdaeb ngoenz bae ngoenz dauq itcig souj youq gwnz gyangjdaiz sam cik, hix dwg gijde hawj gij ndwenngoenz sonhag ngoenzlaeng gou dem saek dem caij.
Daengngoenz laj byonghngoenz ciemhciemh ngengciuq daengz gwnz banjbau, gou youh dawz hwnj diuz faenjbit saeko, caiq dawz gij banjdaeuz seiq aen cih “Angqhoh Gozging” miuz bien dem saek. Gij faenx faenjbit faenfaen doek gwnz mbaq gou daeuj, couh lumj gij yinhcangh ndwengngoenz faenh hong son’gyauq soengq hawj gou nei, gij rongh lwenqda youh maezvunz. Caj gou veh ndei bitveh ceiq doeklaeng, banhcangj caeuq gyoengq doengzhag doq dopfwngz doq angq heuh: “Aen banjbau ban raeuz guh ndei lo, caemh guh ndaej ceiq ndeiyawj. Lauxsae raeuz caen ak! Lauxsae raeuz ceiq ak!” Yawj dwk gij yiengh angqyangz gyoengq hagseng, gij sim’angq、unqswnh caeuq saenqsim youq gwnz loh son’gyauq gou youh demgya le haujlai、haujlai……
编辑:实习生 蒙宁霜 复审:黄慧华 终审:蒙树起