Gvanbazgeq Gvanbaznomj

来源:广西民族报网

作者:□ Lingz Siuyangh/ 凌秀香

发布时间:2026-07-07

Gvanbazgeq bineix gaenq roekcib lai bi, miz duiyouhginh lingx, ndwenngoenz gvaq ndaej soengyungz、an’onj. Buenq ciuh gonq buekguh roengzdaeuj, saehnieb baenzgoeng, gyadingz doxhuz, hix miz lwg miz lan ciep lozyieng lo, mbouj cabheiq yienghmaz, ranzgyawj ranznden cungj hozhaenz songde. Seizneix songde caemh mbouj yungh danggya lo, gvaq ndaej cwxcaih dangqmaz.

Haetromh songde bae youzbyaij, genhciz byaij 2000 mij, doxdauq couh haeuj hawciengz bae cawx gij ngaizromh songde maij gwn haenx, hix cawx daengz faenh lwg faenh lan. Gwn gvaq ngaizromh le, songde bae daengz gunghyenz, goengbaeuq naengh roengz congzgeiz bae, maez dangqmaz. Yahgeq cix caeuq gyoengq doihyoux diuqfoux, gak   boux  gag  roxyaen  (guh’angq).  Banhaemh   gwn   caeuz gvaq le youh caemh bae youzbyaij yaepciuq cij dauq ranz yietnaiq, ndwenngoenz songde gvaq ndaej miz sing miz saek, nanzgvaiq vunz hozhaenz.

Vunzlai naeuz: Samcib laebnieb, seiqcib roxyiuj, hajcib roxmingh, roekcib rwzswnh, caetcib naihsouh. Rwzswnh le lij miz maz gvaq mbouj bae dem? Miz vah naeuz: Cib bi ngoenzngoenz muengh cinbu, ngeihcib bi loqsiengj hungloek, samcib bi gamj buek, seiqcib bi doz ranz doz ci, hajcib bi hab’eiq, roekcib bi dauq ranzcoj, caetcib bi dwk geiz, betcib bi dak ndit, goujcib bi ninz gwnzmbonq, bak bi venj gwnzciengz. Neix dwg riz ciuhvunz, raeuz cijnaengz ciuqei de bae byaij, gawqyienz dauq ranzcoj lo, lij miz maz yawj mbouj hai dem.

Caeuq gvanbazgeq mboujdoengz dwg gvanbaznomj cix nyaengqfoed gvaq ndwenngoenz. Gyangngoenz nyaengq hwnjban, gyanghaemh boenq bae liuh. Songde maij gij nauhyied gyanghaemh, ciengzseiz okbae liuh, liuh doh le, dauqdaeuj haeujrug youh lij “guhcaemz” gwqheh dem, ngauzhaemh daengz byonghhwnz cij ninzcaem. Gyanghaet yaek daengz hwnjban seizgan cij gaenjgaenj gipgip hwnqdaeuj, gwnzcongz roxnaeuz ndaw binghsiengh miz maz baenzgwn, swnhfwngz couh vaxdawz gaiq ndeu, doq gwn doq gijdung ci. Saekbaez gvaiz gvaqbouh cix doxienq. “Haemhlwenz ninz haemh lai, mwngz lij daeuj ‘ciemqfamh’ gou dem.” “Mwngz mbouj dwg deq gou bae ‘ciemqfamh’ mwngz ya?” Ceng song coenz le, gak boux gag bongh bae hwnjban lo.

Banngoenz, gvanbaznomj naek- sim hwnjban, roengzrengz doz cienz. Songde ciengz naeuz:“Mbouj doz cienz, baenzlawz ciengx ranz? Gwnz miz bouxgeq, laj miz lwgnyez, diuzrap naek bw!” Gizsaed, bouxgeq mbouj yungh songde ciengx, bouxgeq miz duiyouhginh, mboujdan mbouj yungh bouxcoz fudanh, lij lawh bouxcoz fudanh lwgnyez dem. Gvanbaznomj cijgoq doz ngaenz  swhgeij  yungh、 doz ndaej ci、doz ndaej ranz  couh  baenz  lo.

Ndwenngoenz couh yienghneix soengswt gvaq roengzbae, cwxcaih dangqmaz, neix dwg gyo ndaej miz baujmuj, hongranz cienzbouh dwg de guh, gij gwn、daenj、ninz、ok lwgnyez hix dwg baujmuj cawqceq, baugvat soengqciep lwgnyez doegsaw, yienghyiengh dajleix ndaej dojdang. Ndwenngoenz couh yienghneix bingzdingh lae baenaj. Cig daengz ngoenz ndeu, gij ndwenngoenz bingzdingh haenx fwt miz foegfeb, couh lumj vid ndaekrin roengz raemxdingh bae, yinxhwnj foebfeb ityiengh:

Ngoenzhaenx banringz, gvanbaz- nomj neix, bouxsai sien dauq gonq, yaephe bouxmbwk hix dauq lo, songde cungj najlaep dwk, haeuj ranz couh ndonj haeuj rug bae gven dou hwnj. Yaepyet ndaejnyi ndaw rug yiengj “bingbing bangbang”, lij ndaejnyi songde doxndaq doxhaep dem. Hainduj dwg haep dou, sing ndaw rug iqet, riengzlaeng mbouj rox vihmaz, dourug deng nyoengx hai, sing doxceng lumj raemxrongz nei dongj okdaeuj, con doh ndaw ranz guggug gehgeh, caemh con haeuj ndaw rwz gvanbazgeq bae. Songde cingq gwn ringz, yahgeq doiq baeuqgeq naeuz:“Boh de nw, songde doxceng, vaiq di bae gienq.”

“Gienq maz gienq? Gvanbaz doxceng miz maz geizgvaiq ni? Gvanbaz lawz mbouj doxceng ne? Aenduix ndaw ringj lij rox doxdog.”

“Hoeng, songde coengzlaiz mbouj doxceng gvaq ne.”

“Neix mbouj dwg ngamq hainduj ma?”

“Hoeng, gou lau……”

“Lau maz ne? Lau dog vaih? Gou naeuz mwngz, songde mbouj dwg aenduix, songde dwg vunz.”

“Dwg ha! Aenvih songde dwg vunz, gou cij lau.”

“Gaej lau, mbouj saenq mwngz yawj, banhaemh songde haengjdingh doxndei dauq.” Goengbaeuq gangj sat, cingznaek dwk yawj yahgeq da ndeu, “mbouj ceng mbouj ndaq mbouj baenz gvanbaz.”

“Mwngz naeuz ya.”

“Deng, gou naeuz.”

Caen dahraix, gyanghwnz gvanbaznomj daj baihrog dauqdaeuj, haeuj rug haep dou dauq le, yaepyet couh cienz daeuj sing riu sing angq lo. Aensim yahgeq gaenq venj daengz gyanghoz haenx dauqdaej ndaej ndwnj roengzbae lo. Song goenggeq laihnaeuz neix mbouj gvaq dwg ndwenngoenz ndawde didi daemdengj ndeu ndwi.

Hoeng, liuh mbouj daengz, gvaq le geij ngoenz, youh miz baez ndeu, gvanbaznomj byonghhwnz cij dauq, boux gonq boux laeng haeuj ranz, doxgek cib lai faencung. Seizhaenx gvanbazgeq lij yawj densi. Gvanbaznomj haeuj rug seiz, mwngz “byum” sing ndeu, gou “byum” sing ndeu, dawz dourug haep ndaej lumj gyajraez maenj nei, sing de ging dwk haexrwz sinz bae, haep dwk yahgeq dungxmbouq、simsaenz、naj bienq hau.

Yaepyet, “bang” sing hung ndeu daj ndaw rug cienz daeuj, sing neix lumj nonjhuz dek nei, gaendwk youh “bumbang” sing hung ndeu moq, lumj dwg densi dek nei.

Gvanbazgeq dingq le sim venj gyanghoz, daegbied dwg yahgeq deng ging dwk hoenz mbin bae, ndang saenz sing saenz naeuz:“Goenggeq, vaiq di bae gienq, gou maeh yaek oksaeh lunw.”

“Cuengqsim, dwk vaih doxgaiq, gvaq song sam ngoenz songde youh bae cawx dauq lo.”

“Mwngz laihnaeuz songde dwg raeuz song boux ya, dwk vaih doxgaiq, gvaqlaeng mwngz youh caenndang bae coih ya?”

“Cijaeu dwg gvanbaz, couh ityiengh.”

“Gou yawj saehcingz mbouj baenzneix genjdanh.”

“Couh yienghneix genjdanh. Song gvanbaz, hanq haep hanq, gyaeujmbonq ceng riengmbonq huz.”

Goengbaeuq lijdwg naengh dwk mbouj doengh. Yahgeq dauqdaej nyaenx mbouj ndaej, cix bae roq dou. Daeglwg hai dou, daxmeh doeksaet yat: Gwnzdieg dauqcawq dwg gij gingqsoiq nonjhuz, lij miz gak cungj saw bauq caeuq doxgaiq labcab rim rug, lienz din cungj yamq mbouj haeujbae. Caeklaiq “cancwngh” dingz lo, “hoenzfeiz” hix ndaep lo.

Hoeng, daengx hwnz cungj mbouj raen miz gij singriu bingzseiz lo.

Ngoenz daihngeih haetromh, cij ndaejnyi gvanbaznomj boux ndeu naeuz:“Ndwenngoenz neix gvaq mbouj roengzbae lo.”

Lingh boux naeuz:“Gvaq mbouj bae couh liz.”

Boux he naeuz:“Liz couh liz, byawz lau byawz ne?”

Dingjlingz, gvanbazgeq bae youzbyaij ngamq dauq. Yahgeq youh coi baeuqgeq naeuz: “Vaiq di bae gienq, gaej hawj songde guh saeh huk.”

Baeuqgeq mbouj gaenj mbouj yiuq, lijdwg coenzvah haenx:“Mbouj miz maz saeh hung ndwi. ”

“Nauh daengz yaek doxliz lo, saeh neix lij caengz hung?”

“Gvanbaz lawz mbouj nauh gvaq ne? Mwngz lumz le?Songraeuz mwhnomj hix nauh gvaq. Minzcwnggiz baez gienq, song raeuz youh genhciz roengzdaeuj lo, itcig daengz seizneix mbouj dwg ranzvunz ndeu ma?”

“Hoeng, seizneix gyoengq bouxcoz······Gou yousim······”

“Mwngz dawz sim coq ndaw dungx ba, cijaeu dwg gvanbaz, nauh mbouj baenz yiengh maz ndwi. Cuengqsim, song gvanbaz, hanq haeb hanq, gyaeujmbonq……”

“Maz gyaeujmbonq riengmbonq, danghnaeuz songde caen doxliz, mwngz cix ndeiyouq lo mwngz!”

Cajdaengz banringz gvanbaznomj dauq daengz ranz, songde gak boux gag dawz bonjbouh saek lamz ndeu, gwnzde raiz “Lizvwnhcwng”, gvanbazgeq raen le bakaj roengroeng.

“Meh mwngz ced ndauq, heuh mwngz gienq, mwngz mbouj gienq, cungj naeuz mbouj miz maz saeh, mbatneix raen cedvaizhau luba?” Yahgeq fok baeuqgeq.

Baeuqgeq momo aen gyaeujndoq de naeuz:“Gyoengq bouxcoz seizneix baenzlawz lani? Dawz vwnhyinh dangq lwgnyez guhcaemz, naeuz sanq couh sanq! Ya! Aen seizdaih neix vihmaz baenz yienghneix? Gwndaenj mbouj hiq(you), hoeng boux doxliz caen lai……”


编辑:实习生 蒙宁霜  复审:黄慧华  终审:蒙树起