Saet roengz ndaw reih haeuxyangz, duz nou gvaq loh ndeu deng gou hwk dawz lo, lij miz duz roeggaeboux ngaem gyaeuj youq ndaw namh gvat duzndwen ndeu hix deng gou hwk dwk ngawh lo. Riengzlaeng duz roeggaeboux rag aen riengraez raizva, swenjgoeggoeg mbin hwnj gwnz goengq bya iq doiqnaj raengzromraemx bae. Boux vunzguhnaz geq vat namh haenx cix mbouj aenvih gou daeuj ning saek di, lumj gou couh dwg ndaek namh ringx roengzdaeuj ndeu. De soh ngaem gyaeuj yaengx faggvak vat namh, gyaeuj hix mbouj ngiengx saek di. Gou hozngeiz de miz di rwznuk, mboujnex couh dwg daraiz.
Duz roeggaeboux ndonj haeuj goengq bya iq doiqhamq bae couh mbouj raen lo. Goengq bya iq liz reih haeuxyangz hajcib mij baedauq, ndaw ndoengfaex cujyau miz go coengzriengmax、faexcinghgangh、gomaklaeq、faexliz naeng unq、faexbeglaeux、golwgndae daengj. Mbawfaex heu gangjmingz nditndat seizhah caengz sat, loeklak miz saek mbaw song mbaw henj、nding ronghsien, hawj vunz rox seizcou gaenq daeuj lo. Ndaw ndoeng caemdingh, duz roegga hoz hau ndeu daengx youq dingj faex, doq bibuengq aen hoz hau, doq ciuzaa. Gwnz mbawfaex gizgiz cungj miz gij riz haexroeg hau, gizneix gvaengz ndeu gizhaenx gvaengz ndeu, rongh laepmomj daj baih mbouj doxdoengz, daz caengz ronghgim ndeu hawj gij haexroeg neix, daj giz gyae’gyae yawj bae couh lumj gwnz faex hoij rim leijgim. Miz gij rongh laepmomj dazyinx, ngaeuz ndoengfaex youq ndaw raengzromraemx, hix youq laj din gou. Duz roegyaemyiengmeh ndeu daj dingj go lwgndae geq ndeu diuq roengz ndaw raengzromraemx bae, najraemx fubfab ok baenz gvaengz baenz gvaengz, couh lumj ndaw raemx miz haujlai duz roegyaemyieng guhcaemz. Vaz lauxsae naeuz ndaw goengq bya henzgyawj miz go faexhung ndeu, gwnzde miz aen congh roegyaemyieng ndeu, moix bi cungj miz rongz roegyaemyieng ndeu youq ndaw conghfaex ok gyaeq faeg lwg. De bae youq giz gyae’gyae yawj gvaq baez ndeu, hoeng roegyaemyieng yawj de baenz vunzvaih(youq ndaw da roegyaemyieng, gaenbonj couh mbouj miz vunzndei cungj gangjfap neix), dan youq rog ndoeng gvaengz mbin, couh dwg mbouj haeuj congh. De lau gyoengqde vut rongz, couh mbouj gamj dauqbae yawj moq lo.
Giz liz baihdoeng duz roegyaemyiengmeh hajcib mij baedauq, henz hamqrin miz go coengzriengmax hunghung ndeu, gwnzde daengx baenz benq hausak ndeu. Gaenq miz roeg haeuj rongz la? Gou yawjyawj seizgan, banringzgvaq haj diemj cib faen.
Roegcuhvanz baenz vaiq couh dauqma la, nanzdauh gou ngoenzneix youh daeuj laeng la?
Yungh aen vangyenjging, gou yawj mbouj raen aenbak raez giz soem fat nding duz roegcuhvanz, caemh daj aen ndang caeuq saek duzroeg daeuj buenqduenh, haenx mboujgvaq dwg gyoengq roegcaeuq iq ndeu, ndawgyang gyoengqde lij miz song sam duz roegcaeuq laeng cwzvaiz gaenq vuenh bwn seizdoeng.
Mwh gou cazyawj gyoengq roegcaeuq neix, gyangmbwn cienz daeuj raq singciuz cocat ndeu. Roegga hoz hau baenq gyaeuj yawj baih singciuz da ndeu, gig habngamj youh lumh aen hoz hau mbat ndeu, caemrwgrwg rod gvaq dingjgyaeuj gou.
Sing dwg daj baihsae raengzromraemx cienz daeuj. Baez yaep da, couh lumj yindungyenz haenqrengz cung bak mij, duz roeg hau hung ndeu cung coh daengz baihswix doiqnaj gou. De mbin ndaej baenzneix vaiq, youq mwh de mbin gvaq doiqnaj gou, couh lumj aen funghsan hau “denhsenhbaiz” gag daiq goenglwd hung ndeu daj gwnzmbwn roengzdaeuj, ci dwk bwn’gyaeuj gou cungj gienj haeuj liux lo. Duz roeg neix lumj roegcaeuq, mboujgvaq mbouj lumj roegcaeuq yienghhaenx hoet hoz mbin, cix dwg iet aen hoz soh lumj gonj mauzbit ndeu.
Mbouj yungh gangj, neix dwg duz roegcuhvanz ndeu.
Hix dwg ngoenzneix duz roegcuhvanz haeuj rongz daih’it, mwhneix dwg banringzgvaq haj diemj cibhaj faen.
Roegcuhvanz mbin sang daengz duenh cungqgyang baihlaj goengq bya iq, liz najraemx sam mij baedauq, caeuq da gou doxbingz. Aen daengngoenz ngeng hoij youq dingj bya cingqngamj ciuq daengz gwnzlaeng de, con gvaq fwed de, hawj gij bwn mbin bonjlaiz couh haunding de, moix diuz cungj deng gyuem youq ndaw nditndat daengngoenz ngamq hwnj. Daengngoenz menhmenh caem roengz baihsae raengzromraemx, gij rongh’o daj najraemx rongh okdaeuj haenx engq caemlaeg, gij mbawfaex gwnzde cungj dwg haexroeg gwnz goengq bya iq haenx yap ok saekhau engq lwenq, song cungj saek neix hawj saekmong(haenx dwg gij saek bwnmaj de caengz lot liux) gwnz hoz roegcuhvanz yawj hwnjbae engq gyaeundei moengzloengz: Couh lumj diuz ngaeuzda oiq dahsau daz youq gwnz lwgda ndeu. Daj dingqnyi singciuz, daengz roegcuhvanz mbin roengz gwnz go faexcinghgangh hung doiqnaj gou bae maenhmaenh, gonqlaeng mbouj daengz cibhaj miux seizgan. Najbyak de caeuq gemjnaj de ndingnyanz, couh lumj bawxmoq goemq gaiq goemq gyaeuj nding, roxnaeuz gangj, bawxmoq daengzcog. Aenvih duz roegcuhvanz cingqcaen aeu guh “bawxmoq”, yaek deng longz hwnj “geu buh bawxmoq” saekmong: Goekhoz、gwnz laeng、gaiq fwed cungj yaek bienqbaenz saek mongndaem.
Roegcuhvanz mbin roengz daengz giz loq gwnz faexcinghgangh, daengx maenh gvaqlaeng, bakroeg cap youq najaek, hainduj gungj hwet seh bwn.
(6)
蹦到玉米地里,我吓跑了一只路过的老鼠,还把一只正低头在土里刨蚯蚓的雄雉鸡(民间称野鸡)吓得一愣。随即雄雉鸡拖着五颜六色的长尾巴,嘎嘎叫着飞到水库对面的小山上。那个挖土的老人却对我的到来无动于衷,好像我就是滚下的一颗大土坷垃。他一直低着头挥舞锄头,连头都没抬。我怀疑他耳朵有点背,要么就是眼睛有点花。
雄雉鸡没入对岸的小山便没了踪影。小山距玉米地约五十米距离,树林主要由马尾松、青冈木、板栗树、栓皮栎树、白杨树、柿树等组成。绿色的树叶预示着夏天的火热尚未离去,偶尔一两片颜色鲜艳的红叶黄叶,提醒着秋天的脚步已经来临。林子里一片静谧安详,一只白颈鸦站在树顶上,一边摇晃着白脖子,一边卖弄嗓门。树叶上到处是东一块西一块白色的鸟粪痕迹,黄昏的光线从不同的角度,给这些鸟粪涂抹上一层金光,远远看去就像树上挂满了金币。借着黄昏之光的指引,树林倒映在水库里,也倒映在我的脚下。一只雌鸳鸯从一棵老柿树上跳到水库里,将水面划出无数道波纹,就像水里有无数只鸳鸯在游玩。华老师说附近山头的某棵大树上有个鸳鸯的树洞,每年都有一窝鸳鸯在树洞里繁殖。他去远远看过一次,但鸳鸯把他当坏人(可能在鸳鸯眼里,压根就没有好人一说),只在林子外面转圈圈,就是不进洞。他怕它们弃巢,就没再去看过了。
离雌鸳鸯东边五十米远处,石头岸边拱起一棵硕大的马尾松,上面站得一片雪白。已经有鸟归巢了?我看了一下时间,下午五点十分。
朱鹮就回来了啊,难道我今天又来晚了?
透过望远镜,我并没有看到那些鸟拥有朱鹮尖端发红的标志性长喙,同时从鸟的体型大小与颜色判断,那不过是一群小白鹭,中间夹着两三只已换上了冬羽的牛背鹭。
我正观察着这群鹭鸟,空中传来一阵粗糙的叫声。白颈鸦转头望一眼声音的方向,很得体地又摸了一把白脖子,从我的头顶无声滑过。
声音来自水库的西边。眨眼之间,就像百米冲刺的运动员,一只白色大鸟笔直冲到我的左前方。它飞得如此之快,当它从我面前飞过时,就像一台自带大功率的“天仙牌”白色风扇从天而降,把我的头发吹得都卷了起来。这只鸟貌似白鹭,不过不像白鹭那样缩着脖子飞,而是将脖子扯得像支毛笔。
不用说,这是一只朱鹮。
也是今天第一只归巢的朱鹮,时针指向下午五点十五分。
朱鹮的飞行高度在小山的中下段,离水面三米左右,与我的视线平行。斜挂在山顶上的太阳恰到好处地洒在它背上,穿透它的翅膀,让它本来就白里透红的飞羽,每一根羽毛都散发着初升太阳的魅力。太阳慢慢往水库的西边下沉,水面散发着一种更深沉的蓝光,小山上沾满鸟粪的树叶眨着更闪耀的白色,这两种色彩让朱鹮脖子上那抹灰色——那是它尚未完全褪去的繁殖羽的色彩,更显出一份朦胧之美:就像美人涂在眼睛上的一道浅眼影。从听到叫声,到朱鹮稳稳落在我正对面的一棵大青冈木上,前后不到十五秒的时间。它的额头和脸膛通红,就像盖着红盖头的新娘。或者说,未来的新娘。因为真正要当新娘的朱鹮,会披上深灰色的“婚纱”:头颈部、上背、翅膀都会变成深灰。
朱鹮落在青冈木靠上的位置,站定后,鸟喙插到胸前,开始弯腰整理羽毛。