第06版:banj canghraiz ciemdingh
3上一版  下一版4
 
Goengswnx
版面导航     
3上一期  下一期4
新闻搜索:  
2022年6月15日 放大 缩小 默认        

Goengswnx
拙公
□ Cungh Hihcwngh / 钟希增
 

Youq ndaw Mbanjgorenh, goeng neix suenq dwg boux miz caizhag ndeu, hoeng vunzlai cungj naeuz de swnx, ndigah bouxboux heuh de guh , heuh gvenq doekbak le, bancoz cungj mbouj rox aen cohsaw de lo. Goengswnx lumj doengh boux miz sawmaeg gwnzbiengz doxdoengz liux bae, “byomniuq mbouj miz rengz, cix hoz geng hoz gyaengj, vunz haethaemh gwq nyaengq, de dingh naengh yawj saw”. Doenghbaez Goengswnx youq ndaw cunhveij guh vwnzsuh gvaq, de “seiqseiz cungj cumhlongh, mbouj dongx saek boux vunz, byaij roen ngangx hwnj mbwn, yawj gwnz mbouj yawj laj”. Boux mbouj rox daejsaeq lij laihnaeuz de ndaengndiengq, yawj yaez vunz, gizsaed mbouj dwg, de soqlaiz gag nyinhnaeuz gyoengq vunzmbanj cungj haemz boux cunh- ganbu, de lau dongx vunz vunz mbouj han mbouj ndaej naj.

Goengswnx ndawranz haemq miz gwn, de simsoh, haengj bang vunz, gwnzbiengz miz maz hozdung gien ngaenz gouq diegcai de soqlaiz okfwngz cungj mbouj rox yenged. Aenvih Goengswnx miz dungxcaiz, rox raiz sei guh doiq, mbanj gwnz mbanj laj ranz lawz guh laeuj roxnaeuz miz begsaeh doengh gij neix, cungj heuh de bae bang. “De baez heuh couh daengz, ndi yiengh laengz ndaej youq, mbouj miz ngaenz souhaeuj, caenh dwg daeuj bang ndwi.” Aeu gij vah Goengswnx daeuj gangj dwg, “vunz ndawmbanj guh laeuj, bang ndaej laeuh(daengz) couh bang, beixnuengx heuh cix han, doxbang ndei guhsaeh”.

Goengswnx bouxvunz cungcig, guh saeh haengj haeujsep, bouxdaeuz yienzbonj gig yawj ndaej hwnj de, lienz gij ngaenz goenggya cizdij cungj hawj de guh dawz. Gyoengqvunz mbouj yungh lau de caeg gwn, de coengzlaiz mbouj guh saeh daekcoih vunz gvaq. Hoeng de boux vunz neix, cix gag boek duix haeux bonjfaenh bae.

Mwh song’veij lajmbanj yaek vuenhgaiq senjgij, Goengswnx gag doiq okdaeuj mbouj laebdaeb camgya gingsenj cunhganbu, baihgwnz hah, doengzsaeh gienq, cungj mbouj miz yungh, de beizsingq baez gyaengj hwnjdaeuj, naeuz mbouj guh couh mbouj guh. “Nyuenz guh ndaej ndeindei, cungj mbouj vei mbouj yiengh, dauqdaej baenzlawz siengj, mwngz yaek guh yiengh lawz?” Beixnuengx naeuz de, de mbouj guhsing, yah de mboen de, de hix mbouj han.

Cimhlaeng, yah de dauqbae lwnh hawj beixnuengx ranzmeh nyi, beix- lungz lij daegdaengq daeuj naeuz Goengswnx:“Nuengxgwiz, mwngz baenz bag la?”

Goengswnx sing daemq naeuz:“Beixlaux, gou lau ha.”

“Lau maz? Mwngz doekcoih bouxlawz gvaq lo?” Beixlungz de cam.

“Mbouj miz, gou baihrog lumj bouxngawz, baihndaw rox sawleix, liglaiz mbouj nyex saeh, yawz ndaej daekcoih vunz?”

“Couh seih ma, yienghneix dauqdaej vihmaz ne?”

“Gou lau hong baeg lai, naemj yiet lo.”

Beixlungz doeksaet yat:“Gij hong haenx baeg ndaej gvaq hongnaz hongreih bae?”

“Mwngz mbouj rox ha? ‘Baih- gwnz mae baenz bog, baihlaj dog fagcim, seiqseiz nyaengq mbouj dingz, daengx bi sim baegnaiq.’ Gwnz cin, gwnz yienh, mboujguenj aen bouh- monz lawz, baugvat nungzlinz、cuzmuz、suijcanj、giswngh、minzcwng、sebauj、swhfaz daengj fuengfueng mienhmienh, baez miz maz saeh roengzmbanj cungj dwg ra daengz cunhveij, hong cunhveij yienghyiengh cungj youqgaenj, lai gvaq maetma bae, youq ndaw guh saeh bi daengz byai cungj nyaengq lumj cotmuh nei.” Goengswnx aeu lwgfwngz baez coih fouq gingqda de, naeuz, “Lajmbanj raeuz hong caemh hoj guh, lumjbaenz vunzmbanj doxceng deng bae guh bouxlaux, roengzbae mbouj rox haeuj mbiengj lawz daeksawh. Engq youqgaenj couhdwg guh gij hong giva senglwg, deng bae dungyenz doengh vunz bae guh cezyuz soujsuz, danghnaeuz boux dungyenz duisieng dwg boux seng miz lwgsai gvaq lij ndei di, danghnaeuz dwg boux ngamq seng miz song boux lwgmbwk ne, mbouj deng haemz daengz ndok daengz ngviz bae couh gvaiq lo. Gou bonjlaiz youq ndawmbanj mbouj nem saek boux miz iencaeuz, yaek guh hawj vunz ndaq nyaenx lai guh maz? Mwngz naeuz gou doiq okdaeuj mbouj lai dwg soq ha?”

Beixlungz naeuz:“Gou rox mwngz lauxsaed、lau saeh, guh saeh rox siujsim, hoeng mwngz neix hix lau gvaqmauh lo. Hai, mbouj guh couh mbouj guh lo.” Beixlungz danq gaemz heiq raezlanglang.

Goengswnx couh yienghneix gag boek duix haeux de bae lo.

Goengswnx lizhai cunhveij le, gaiq banhswj moq nienzgeij cijbingz oiq lai lo, ndaej saedyienh le bouxcozvaq. Gvaq mbouj geij nanz, cunhveij banhgoeng diuzgen gaij ndei lailai, dennauj dajyingih conzcinhgih daengj gij sezbei yendaiva yiengh- yiengh caezcienz, cunhganbu gij ngaenz daiyi hix ndaej daezsang lo. Lienz Goengswnx lij mbouj ndaej mbouj haenh naeuz:“Sinhoj cix sinhoj, goj lai ndaej geij maenz, ganbu bouxcoz baenz, cingqcaen guh ndaej saeh.”

Goengswnx dauqranz le. “Ganq ndaem haeux ndaem oij, guh hoiq ndaw reihnaz, ndaem lwgduh lwggva, ndaej maz maz cix cienh. Nazreih diuzgen yaez, roen youh gyae youh iq, mbouj doeng dohlahgih, rap vijsij dwgrengz.”

Doeklaeng Goengswnx naemj cauxnieb, naemj guh saehhung, de ciq ngaenz si liuh hwnj ndoi dap diengz ciengx gaeq, boihseiz cix bungz deng ginzliuzganj, vih mbouj hawj bingh gaeq gyueklah hawj vunz, cwngfuj mizgven bouhmonz baij vunz daeuj miedgaj daengxciengz gaeq bae, ngamq boujdiep ndaej dauq ngaenz gaeqlwg, caem laux lo. Goengswnx mbouj fug saw, de youh caep riengh banh ciengz ciengxmou, cawx ndaej baenz bak geij duz moulwg ma ciengx guh mounoh. Byawx rox, moulwg ngamq maj baenz rauh caengz baenz gai, fwt bongj daeuj raq “bingh mouraq Feihcouh” ndeu, mou daibyoegbyoeg, hawj vunz daej mbouj ok raemxda. Caen dwg:“Senj hangz baez senj loeng, byaij roen hix daemjndoet, bouh geiz baez dwk loek, cix deng boek daengx buenz.”

“Gaiqgaiq guh mbouj baenz, ngoenzlaeng yienghlawz gvaq, yawj bae coh baihnaj, gwnzmbaq lij naekcaem.” Hoeng mbat neix yaek guh maz ne? Goengswnx ngeix dwk uk yaek dek.

Banhaemh, de hoenz mbouj nem ndang, sim fouzvang’vang gag byaij gwnzhaw. Sawqmwh, “dinglingh- lingh……” Hagdangz baih haenx sing dienhlingz yiengj ndaej nukrwz baenz gyaengh gai bae, daengz seiz cuengq- hag lo. Yaep he, baenz gyoengq hagseng lumj haifai cuengq raemx nei sanq ok bakgvaengh hagdangz daeujfoenfoen, mbangj hagseng caengz bae ranz, cix byaij bae coh aen “siujyozswngh hagsib fujdaujcan” doiqnaj hagdangz haenx bae, gyoengqde dwg bae hawj lingh boux “lauxsae” fujdauj sij cozyez. Dingqnyi naeuz aen fujdaujcan neix dwg geij boux daigo lauxsae deng roengzgangj de doxgap banh, ndwen sou boux hagseng geij bak maenz fujdaujfei. Goengswnx fwt ngeix daengz, banneix, gij lauxsae mbouj doengz gaxgonq lo, soeng gvaq moumeh iem bae, hawj lwgnyez dawz cozyez bae ranz sij, youz bohmeh fujdauj caeuq genhduz. Hoeng, doengh boux bohmeh coz haenx haet ok haemh haeuj guhhong ra gwn nyaengqnyatnyat, gyawz ndaejhoengq bae guenjson lwgnyez, yienghneix gwnzhaw couh miz cungj “siujhagseng hagsib fujdaujcan” ok- daeuj lo. Mbatneix Goengswnx mbouj swnx, de fwt naemj daengz yaek youq ndawmbanj banh aen “siujhagseng hagsib fujdaujcan”, de bae cam cunhcihsuh naeuz yaek co aen fung ranz hoengq lauxnienz hezvei ndaw- mbanj gyawj hagdangz cunhsiujyoz haenx, gangj le gij naemjfap de. Cunhcihsuh dingq le bek ga naeuz:“Dai lo, mbanj raeuz cingq siuj aen gihgou yienghneix, mwngz miz sawmaeg miz dungxcaiz, cingq ngamj banh aen fujdaujcan neix. Mwngz cuengqsim banh ba, cunhveij daihlig cihciz mwngz, fungh ranzhoengq co hawj mwngz mbouj aeu ngaenz.”

Aen “siujhagseng hagsib fuj- daujcan” Mbanjgorenh haicieng lo. Goengswnx sou ngaenz mbouj bengz, doengh ranz miz lwgnyez doeg siujhag haenx baez cuengqhag cungj doxcanj soengq lwgnyez daeuj hawj Goeng- swnx bang fujdauj guh cozyez. Daegbied dwg mwh gyajgeiz, lwghag caenx daeuj ranz rimsad bae, de cungj nyaengq mbouj gvaqdaeuj, lienz yah de, dahlwg daeglwg de cingq doeg daihhag cuengqgyaj dauqma haenx hix deng daeuj bang guh dem.

Fwjhaemh ndei cix ndei, ngaih gyawj seiz mbwnlaep, fwjgyaeu ngamq hwnj saek, yaepyet couh mbouj raen. Bi daihngeih, baihgwnz doi ok “song gemj” cwngcwz, gemjmbaeu diuzrap guh cozyez caeuq diuzrap rog hagdangz beizyin gij hagseng mwh yivu gyauyuz haenx, hawj gyoengqde ndaej soengyungz hungmaj. Couh yienghneix, aen “siujhagseng hagsib fujdaujcan” Goengswnx deng dingz banh. Mbouj ndaej guh couh mbouj guh, fanjcingq nienzgeij hix geq lo, song boux lwg hix majhung, hab yiet lo. Goengswnx gag ngeix ciuhvunz neix gvaqdaeuj, de mbouj ienqhoij: Boux vunz ha, guhlawz gvaq cungj dwg ciuh vunz ndeu, gou ciuh neix couhdwg yienghneix gvaq, mbouj daekcoih bouxlawz, doiq ndaej hwnj bonjfaenh doiq ndaej hwnj bouxwnq. Caeklaiq geij boux lwg gou ak gvaq gou, baenz lo.

Vunzlai naeuz Goengswnx mingh mbouj ndei, hix miz vunz naeuz de swnx.

 
 
 
   
   
   


版权所有 广西民族报

联系电话:0771-5528076 5559552
传真:0771-5528087 电子邮箱:gxmzbw@163.com
地址:广西南宁市桂春路16号 邮政编码:530028
 

关闭