Betsien (Loxlez) biujyienj dwg cungj minzsug cienzdoengj Boux- cuengh laeng Denhngoz Yen, vunzlai diegde heuh loxlez guh betsien, baez guh hoengzsaeh、begsaeh roxnaeuz baengzyoux doxcomz daengj cungj noix mbouj ndaej betsien biujyienj.
Goekgaen Lizsij
Fwen betsien ciengq “Baiz bet- sien daeuj baiz betsien, baiz betsien daeuj baiz ciuhgonq. Dangzciuz bien bet hauh, Dangzciuz senj betsien.” “Ginh muz suij hoj duj, betsien roengz gwnzbiengz”, ndigah vunzlai diegde nyinhnaeuz, loxlez daj Dangzciuz cienz doxdaeuj, dwg Dezgvaijlij daengj bet boux sien neix bienqdaeuj, ndaej gyaep cawz yakrwix、bauj vunz an’onj. Fwenlaux Betsien ndawde ciengq:
Bet boux sienvunz bet congh baenz, bouxdaeuz bohsae Canghgoj- lauj.
Bet boux sienvunz bet congh baenz, bouxngeih bohsae Lij Dung- binh.
Gou dap gou couh dap, beix- nuengx cix mbouj ndaej, bouxsam bohsae Hancunghliz.
Betsien gvaq haij roengz vunz- biengz, bouxseiq bohsae Dezgvaijlij.
Betsien gvaq haij gou gangjmingz dwg gou gangjmingz, bouxhaj bohsae Hanzsienghswj.
Baiz bouxroek daeuj baiz bohsae, bouxroek bohsae Cauz Gozgiu.
Gangj bouxcaet daeuj gangj bouxcaet, vunzvunz cix rox bouxcaet bohsae Lanz Caijhoz.
Dou raeuz baiz bet boux, beixnuengx baiz bet aen, Hoz Senhguh la Hoz Senhguh la yo bouxbet.
Loxlez miz bet congh, caet congh gwnznaj dwg bet bouxsai ndaw betsien, congh baihlaeng cix dwg Hoz Senhguh.
Betsien Biujyienj
Laeng Denhngoz Yen Nazciz Yangh Nazlij Cunh Mbanjlai- dingz, ndawmbanj vunzvunz rox boq loxlez、ndaek gyong、eu fwen. Bouxcuengh diegde biujyienj betsien ceiq noix aeu miz song aen hauhraez、song aen loxlez、 aen gyong naeng ndeu、 aen ca ndeu. Haidaeuz dwg gag boq hauhraez, vunz heuhguh “boux hai roen bae gonq”, eiqsei dwg gyaep yakrwix, gaendwk sing loxlez、sing gyong、sing ca caez yiengj hwnjdaeuj, gak miz daegsaek, nauhyied dangqmaz.
Betsien biujyienj faen miz roek cungj: Ciep bouxbawx、hoh ranzmoq、dwksouh、begsaeh、baiz betsien、coux hek daengj, moix cungj youh faen miz lai cungj diuh. Lumjbaenz mbiengj bouxsai bae mbiengj mehmbwk ciep bouxbawx: Aen doih couxcin moix byaij gvaq aen mbanj ndeu couh aeu bae mbanj de baez dongx he, boq “ra mbanj”; yaek daengz aen mbanj mbiengj mehmbwk, couh boq “yinx haidou”, boq sat le cij haidou hawj aen doih couxcin haeuj ranz; daengz ndawranz, aen doih caengz ndaej naengh daengq gwn caz, aeu sien boq “diuh aeu daengq, gwn caz” gonq, sat le bouxcawj cij nda daengq dawz caz ndat hwnjdaeuj; gwn caz ndaej le, gyoengqvunz aeu boq “diuh baizleix” docih bouxcawj; riengzlaeng caiq boq “diuh ndalaeuj”, eiqsei dwg coi bouxcawj vaiq ndadaiz hwnj byaek hwnj laeuj; deq daiz nda ndei, byaek hwnj caez, caiq boq “diuh heuh vunz gwn haeux”; laeuj gwn sat le aeu boq “diuh dajlaeuj”, bouxcawj couh rox aeu hwnj laeuj lo; deq gwn haeux gwn laeuj imq le, caiq boq “diuh goenghoh”, haenh bouxcawj daih ndaej ndei; ciep bawxmoq okdaeuj, aeu boq “diuh docih”, gyo’mbaiq mbiengj mehmbwk daengj.
Laeng Denhngoz Yen Nazciz Yangh、Gwngsinh Yangh lij riuz miz fwenlaux Bouxcuengh caeuq betsien biujyienj mizgven haenx, gij diuh eu fwen caeuq diuh betsien biujyienj doxdoiq. Fwen ndei diuh rwenz, eu ok vunzlai maqmuengh gvaq hwnj saed- ceij engq ndei de, boq ok vwnzva cienzdoengj Bouxcuengh, caiq gujli Bouxcuengh caeuq beixnuengx gak minzcuz doxgiet buekguh、haenqrengz baenaj.
(Aen Vwnzva’gvanj Denhngoz Yen)