第06版:banj canghraiz ciemdingh
3上一版  下一版4
 
Cungj Fungsug Ndawcieng
版面导航     
3上一期  下一期4
新闻搜索:  
2022年3月16日 放大 缩小 默认        

Cungj Fungsug Ndawcieng
一个过年的风俗
□ Lingz Siuyangh / 凌秀香
 

Ndwencieng bimoq yaek daengz lo, gij gofaex gwnz haw venj rim domq nding, hunghung iqiq, hoengz- swgswg lwenqyabyab, yawj le hawj vunz angqfwngfwng.

Ndwenlab ngeihbet, mehgux ndaw gyog youq gwnz veihsin heuh gou bineix ma ranzcoj lajmbanj gvaqcieng. Gou geizheih, cam de miz maz saeh, de naeuz mwngz dauq couh rox lo.

Ranz gou sam boux aiq miz cib bi mbouj ma ranzcoj gvaqcieng lo. Gyagoeng gyabuz lij lix seiz, dou bibi aeu dauq ranzcoj gvaqcieng. Daj songde gvaqseiq le, dou couh mbouj dauqbae gvaqcieng lo. Aenvih ranzcoj miz cungj fungsug ndwencieng ndeu hawj dou lau dauqbae gvaqcieng.

Cungj fungsug neix heuhguh guhmo, dwg youq ndwencieng guh. Aiq dwg ndwencieng ceiq ndaej- hoengq ba. Guhmo couh dwg cingj bouxdauh、bouxgimq daeuj ranz guh- mo, hawj bouxgeq dem haeux souhyienz, hawj lwgnyez “buenz va”. Yungh gij vah bouxdauh bouxgimq daeuj gangj, moix boux vunz cungj dwg go va ndeu, bouxsai dwg va’hau, bouxmbwk dwg va’nding. Go va neix ndaem youq ndaw bat, bibi aeu hawj de buenz namh、 lumx goek、 rwed raemx, yienghneix gova cij maj ndaej maengh.

Daj ndwencieng cosam hwnj, ndaw mbanj ranzranz doxlwnz cingj bouxdauh、bouxgimq daeuj ranz guh- mo. Gak aen gyog gag doxlwnz. Dajbeij aen gyog ranz singq Loz dou, caemh coj miz caet ranz, ranz ndeu guhmo, lingh roek ranz aeu bae bangfwngz, gaj bit gaj gaeq、swiq baek、cawj baek, daengx gyog vunz caemh gwn caeuz.

Ceiq youqgaenj dwg guhmo aeu baengh caencik ndaw gyog dawz haeux dawz leixseih daeuj hohfuk. Gij haeux gij leixseih neix couh dangguh namh、bwnh caeuq raemx, dawz daeuj ganq gova. Song cungj neix youz gak boux dawz geijlai cungj baenz, haj loek gaen haeux、samcib hajcib maenz cungj ndaej, lainoix cungj dwg faenh sim’eiq ndeu.

Guhmo seiz, bakdangq baij song aen ndoengj, ndaw ndoengj miz haeux miz leixseih, gijneix couh dwg caencik ndaw gyog dawz daeuj. Ndoengj ndeu hawj bat va bouxgeq dem haeux souhyienz, lingh ndoengj hawj bat va lwgnyez buenz namh. Bouxdauh caeuq bouxgimq humx song aen ndoengj neix guhmo, songde gak boux gag mo.

Guhmo dwg aen simmuengh ndeu, muengh bouxgeq naihsouh, muengh lwgnyez maj ndei. Cungj fungsug neix ciuh doq daih cienzswnj roengzdaeuj. Danghnaeuz ranz lawz mbouj guhmo, couh deng vunzmbanj lwnh, naeuz lwg lwgbawx ranz neix mbouj hauqgingq bouxgeq, mbouj ndiepgyaez lwgnyez.

Yienznaeuz aen simmuengh neix dwg ndei, hoeng vunzmbanj cix dawz cungj fungsug neix daeuj dag gvanhaeh ndei mbouj ndei, neix hawj gou daej riu mbouj baenz.

Aenvih dou dauq ranzcoj gvaqcieng, mbouj ndaej youq geijlai ngoenz, ceiq lai ndaej youq daengz co’ngux, couh aeu dauq yienhsingz guhhong. Yienghneix dou couh mbouj ndaej cug ranz camgya “guhmo”, ndaej bangfwngz ranz neix youh mbouj ndaej bang ranz haenx. Yienznaeuz dou mbouj ndaej ranzranz caenndang bangfwngz, hoeng, haeux caeuq leixseih gou cungj bwh ndei, ranzranz cungj mizfaenh, hawj song bouxgeq ranz gou lawh dou dawz bae. Caenhguenj yienghneix, couh miz vunz naeuz dou yawjnaek ranz neix, yawjsiuj ranz haenx, neix hawj gou sim mbouj sangj, hix gig fouznaih.

Daj song bouxgeq gvaqseiq le, dou simsoz mbouj dauq ranzcoj gvaqcieng lo, mienxndaej ndaw mbanj miz vunz luenh gangj.

Daj gou haq gvaqdaeuj, ndaej riengz vunzmbanj hawj song bouxgeq ranz gou guhmo sam baez, gvaqlaeng mbouj guh lo, gou nyinhnaeuz mbouj miz maz youqgaenj. Vihneix gou deng vunzmbanj gangjnyaengnyaeng, hoeng gou hix mbouj swt.

Ngoenz ndeu, gou dauq ranzcoj gwn laeujaeuyah, caencik ndaw gyog youh dawz guhmo gienh saeh neix daeuj naeuz gou. Gou hozndat couh naeuz:“Guhmo dwg cungj fungsug nduknaeuh ndeu, wnggai vut bae.”

Coenz vah gou baez okbak, daihgya cungj daeuj naeuz gou, gyoengqde naeuz cungj fungsug neix ciuh doq daih cienzswnj roengzdaeuj, seizneix gou baenzneix gangj, mbouj roxsoq!

Gou han naeuz:“Nanzdauh guh- mo le, bouxgeq lwgnyez couh ciengx- lwenx mbouj miz bingh mbouj miz cai? Sou laihnaeuz guhmo ndwi couh dwg hauqgingq bouxgeq、ndiep- gyaez lwgnyez ya? Haujlai vunz raen bohmeh geq le, guh mbouj ndaej hongnaz hongranz, couh caeuq bouxgeq baenranz, baeznaengz hix mbouj dam bouxgeq gwn maz daenj maz; miz vunz miz lwg le hix mbouj bae guhhong ciengx ranz ciengx lwg, bae caemz faenh de, vut lwg hawj bouxgeq bang guenj bang ciengx. Cungj vunz neix, couhsuenq de bibi bang bouxgeq lwgnyez guhmo, hix suenq hauqdingq bouxgeq、ndiep- gyaez lwgnyez?

Gvanbaz dou caeuq daeglwg youq yienhsingz youq, song bouxgeq hix caemh bae youq, daengx ranz vunz caemhyouq, haethaemh ndaej doxraen doxgoq. Couhcinj gwndaenj beij ranzwnq yaez di, hoeng, daengx ranz vunz caemhyouq beij maz cungj ndei. Gou nyinhnaeuz neix couh dwg hauq- dingq、ndiepgyaez.

Caiqnaeuz, guhmo sai ngaenz sai rengz, bouxdauh bouxgimq aeu leixseih bi beij bi lai. Sou bae Gvangjdungh dajgoeng daengx bi, sinhoj baenzlai rom ndaej di cienz ndeu, dauqdaeuj gvaqcieng baez guh- mo faen ngaenz cungj mbouj lw, neix dwg gvaq ndwenngoenz ha, neix dwg dungx iek gai haeux bae cawx buh moq, daenj hawj bouwnq yawj.”

Gou gangj sat le, dingz caencik ndeu mbouj oksing, lingh dingz lij gangjsebseb. Gou aen bak ndeu ceng mbouj gvaq lai aen bak, hix mbouj oksing lo, roxnyinh aen uk gyoengqde dwg faexgyaengh mbouj doeng rumz.

Couh yienghneix, dou lai bi mbouj ma ranzcoj gvaqcieng lo. Bineix mehgux cawjdoengh heuh dou dauq- bae, gou caen siengj rox dauqdaej dwg maz saeh.

Bineix ndwencieng, ranzcoj caen miz saehndei hawj gou doeksaet dahraix.

Mehgux lwnh gou nyi, cib bi neix daeuj, vunzmbanj gonqlaeng youq yienhsingz dajgoeng, youq yienhsingz cawx ranz. Lwgnyez hix bae yienh- singz doegsaw lo, gyoengq bouxgeq lajmbanj yienhsingz doxlwnz youq. Menhmenh hix mbouj miz vunzmbanj guhmo lo. Vunzmbanj dauqdaej rox- nyinh guhmo sai seizgan sai ngaenz, hix mbouj miz maz yiyi.

Mehgux lij vah naek cingz laeg naeuz:“Gij fungsug ndei raeuz aeu cienzswnj, gij fungsug nduknaeuh aeu vut bae. Hoeng, mboujguenj fungsug ndei rwix, de youq ndawsim vunz- mbanj naekna lai lo, mbouj ndaej naeuz vut couh vut, aeu menhmenh hawj gyoengqde bae gaijbienq. Geij bi neix daeuj, gou haenqrengz bae senhconz, muengh gyoengqde vut bae gij fungsug naeuh haenx. Itcig daengz bi’gvaq, ndaw mbanj lij miz song ranz guhmo. Bineix vunzmbanj ranzranz gaenq caeuq gou naeuz mbouj guhmo lo. Gou rox mwngz vih gienh saeh neix gwnvei lo, ndigah gou heuh sou bineix dauq gvaqcieng. Caemhcaiq vunzmbanj dingzlai hwnj ranzlaeuz moq, gij loh ndaw mbanj gaenq bienq ndaej bingzrwdrwd lo, sou ndaej cigsoh hai ciiq daengz bakdou ranz, henzloh lij miz lohdaeng daiyangznwngz, mbouj sai maz dienh, daengz haemh gag rongh…… Sou hix swnhbienh dauqdaeuj yawjyawj gij yienghsiengq moq ranzcoj ba, mbouj- nex baenzlai bi mbouj dauq, lau sou gvaqlaeng ra mbouj raen giz ho!”

“Mehgux, sinhoj mwngz lo.” Gou naeuz.

“Neix dwg gij hong cunhgan ne.” Mehgux naeuz.

“Gyo’mbaiq gyoengq cunhgan sou lo, baenzneix miz sim roengzrengz vih gyoengqvunz cauh ngoenzndei.” Gou naeuz.

“Gyo’mbaiq gij cwngcwz saenq- hwng lajmbanj ba!” Mehgux naeuz.

Caengz daengz ndwencieng, gvanbaz dou caeuxcaeux bae haw cawx gak cungj gak yiengh nienzhuq, cang rim aen ciiq, daiq daeglwg dauqbae ranzcoj gvaqcieng.

Baez daengz ndaw mbanj, caen siengj mbouj daengz, cib bi seizgan, bienqvaq baenzlai. Ndaw mbanj caen lumj mehgux gangj yienghde, mbouj, mbouj deng, de lij gangj ndaej siuj lo.

Bineix ndwencieng cosam, gou heuh caencik daengx gyog caemh daeuj ranz gwn caeuz, daihgya nauhnauh yiedyied, miz gangj miz riu……

Bineix gvaqcieng caen mizyinx, bilaeng dou lij ma ranzcoj gvaqcieng!

 
 
 
   
   
   


版权所有 广西民族报

联系电话:0771-5528076 5559552
传真:0771-5528087 电子邮箱:gxmzbw@163.com
地址:广西南宁市桂春路16号 邮政编码:530028
 

关闭