Youq mwh ciuqgoq Giuh Yizswngh lae raemxda lij miz mehyah Cangh Genz Ahginj. Ahginj ciuqgoq Giuh Yizswngh seiz, baezbaez cungj gag daej ndaej youqgaenj raixcaix. Daj caux feiz cawj haeux couh hainduj doek raemxda, gijmaz vah cungj mbouj gangj——De dwg Yejmaj Cin boux vunz dandog youq ciuqgoq Giuh Yizswngh seiz mbouj gangjvah. De caemdingh guhhong, caemdingh lae raemxda, riengzlaeng byaij deuz, youq ranz Giuh Yizswngh, de dwg boux vunz ceiq siengsim ndeu, byaij ok dou le, youq dangqnaj vunz youh ndaej gangj riu gangj angq, lumjnaeuz gijmaz saeh cungj caengz fatseng gvaq nei. De vihmaz daej ne, gou cam gvaq Cangh Genz, beixsauj vihmaz daej ya? Cangh Genz naeuz, gou baelawz rox, youq ndaw ranz de mbouj dwg baenzneix ne, aeya, de haengj daej couh daej ba. Bonjlaiz gou siengj cam roxyiuj bae, hoeng yawjraen gij yienghceij Cangh Genz daengx naj yienh ndaej mbouj miz maz saeh nei, gou couh mbouj caiq cam roengzbae lo.

Hai, mehmbwk Yejmaj Cin, mboujlwnh bouxlawz cungj miz daengx dungx raemxhaemz, ra giz deihfueng mbouj miz vunz daejdaej yaep ndeu, hix mbouj suenq gij saeh saetnaj.

Doenghgij saeh neix cungj caeng youq ndaw uk gou. Gou nyoengx aendou haeuj ranz bae, raen Giuh Yizswngh naengh youq ndaw ding ranz, caen lumj duz baed ndeu. De daengx ndang buhbaengz seuqsatsat, daengx lwgda yawj gou, saeknaj de ngeizvaeg raixcaix.

Bohgeq, gou daeuj caeuq mwngz gangjgoj. Gou naeuz.

Mwngz dwg daeglwg Laujlij?

De gingqyienz nyinh ndaej ok gou. Deng. Gou naeuz.

Ba、ba. Ndaw bak de fatok song sing cungq yiengj. De hix rox gij saeh daxboh gou deng gaj. Gou ngeizvaeg yaep ndeu. Siengj mbouj daengz ngamq raennaj de couh baenzneix guh. Aiq dwg bouxlawz ciuqgoq de seiz, dawz doenghgij saeh gaenh geij bi neix fatseng youq Yejmaj Cin haenx lumj nam ging yienghneix lwnh naeuz de nyi lo. Gou daegdaengq caeuq de doxdingj, naeuz, mbouj deng, daxboh gou lij lix ndaej ndei dangqmaz, gwn haeux, ndoet laeuj, caeuq mwngz doxlumj.

Baba, ndaw bak Giuh Yizswngh youh fatok gij sing’yaem yienghneix. Mbouj doxlumj, mbouj doxlumj. De simgip lo. Mwngz gangj vahgyaj. De naeuz. Goenggeq neix lij baenzneix cingsingj, caen hawj gou daeksaet yat. Gou siengj hwnj gij vah Dungj Cigoz caeuq gou naeuz haenx, Giuh Yizswngh dwg vasiz lix Yejmaj Cin, daxboh gou deng gaj dwg gij saeh de lumzgeiq ngoenzlaeng, lienz gij saeh daxboh gou de cungj rox, Yejmaj Cin lij miz gijmaz saeh de mbouj rox dem ne?

Gou roxnyinh riengzlaeng gou yaek guh doenghgij saeh haenx caen daiq lai lo.

Giuh Yizswngh yiengq gou yaengx hwnj seiq lwgfwngz, de dwg yaengx fwngzgvaz, sikhaek youh yungh fwngzswix nyaenx lwgfwngz ndeu roengz- daeuj, lw roengz sam lwgfwngz, yaengx youq dangqnaj gou haujlai nanz.

Gou seizneix moengzloengz lo. Gou naeuz, Bohgeq, mwngz baenzneix dwg gijmaz eiqsei ya? Ngoenz gwn sam donq? Gou rox lo, mwngz yawj ndaw binghsiengh gou hawj mwngz caepcawq gijmaz. Gou hai dou binghsiengh, ndawde noh bit gaeq bya yienghyiengh cungj miz.

Mbouj. Mbouj. Giuh Yizswngh ngauz gyaeuj. Sam lwgfwngz yaengx ndaej engqgya sang lo. Gou lau de yaengx nanz le naet lai, byaij gvaqbae dawz gij fwngz de menhmenh cuengq roengzma. Gij raemxda de couh swnh lae roengzdaeuj lo. De sikhaek gaem dawz gij fwngz gou.

Mwngz cungjsuenq daeuj yawj gou lo. Giuh Yizswngh lumj lwgnyez yienghneix daej ok sing daeuj, de coengzlaiz mbouj yienghneix gvaq ba. Gou siengj hwnj Lanz Fuzlungz ciuqgoq de seiz naeuz gvaq, Giuh Yizswngh aenvih mbouj haengj gwn noh daej aeu. Baezneix gou saenq Giuh Yizswngh mbouj dwg aenvih gwn gijmaz couh daej aeu lo. Gaxgonq Yejmaj Cin gungz lai, baez miz gijmaz saeh couh siengj daengz gwn. Giuh Yizswngh daej dwg aenvih gou daeuj yawj de ho. De haidaeuz yaengx seiq lwgfwngz, gou daeuj le, de naenx roengz lwgfwngz ndeu, lij lw sam lwgfwngz, eiqsei couh dwg lij miz sam boux vunz caengz daeuj yawj de gvaq. Neix hawj gou siengj hwnj miz bouxguen ndeu ma daengz ranzmbanj, gyoengq hakiq ranzmbanj cungj doxlwnz cingj de gwn haeux, doeklaeng bouxguen naeuz lo, bouxvunz cingj gou gwn haeux haenx, gou cungj geiq mbouj ndaej lo, bouxvunz mbouj cingj gou haenx, gou lij ndaej geiq. Giuh Yizswngh dwg aenvih gij yienzaen neix daej hane, yawjraen gou de gikdoeng lai lo.

Lij miz sam boux vunz lawz mbouj caengz daeuj yawj mwngz? Gou cam.

Cuh Ciz、Vangz Liuj、Hij Yenz. De naeuz.

Ndaw uk gou bongj gvaq raq rumzhaenq ndeu.

Sam boux vunz neix gaenq dai bae haujlai nanz lo. Nanzdauh youq ndaw lwgda Giuh Yizswngh, gou hix dwg boux vunz dai bae haujlai nanz ndeu ma? Gou doenq dauqlaeng song yamq, doeksaet dwk cimyawj Giuh Yizswngh.

Giuh Yizswngh dwg boux vunzlaux geizheih ndeu, riengzlaeng geij ngoenz neix, gou yaek baenzlawz guh ha?

Bingzseiz, gou mbouj rox baenzlawz caeuq vunz doxcaeuq youq, daj lij iq gou couh dwg gwn ndei daenj ndei, guh saeh gangjvah cungj dwg youz gij singqheiq bonjfaenh daeuj dingh. Duenh seizhaenx, ranz gou yiemq haujlai diuz minghvunz, ndaw sim gou lij mbouj miz gijmaz mbouj an’onj, ciuqyiengh gwed faj naj ndeu youq gwnz gai byaij bae byaij dauq, mbouj roxnyinh miz gijmaz mbouj habngamj. Gou naemj, daxboh gou gaenq vih gij saeh neix boiz diuzmingh lo, ranz gou hix vih gij saeh neix ok haujlai cienz, gou gwed faj naj ndeu youq gwnz gai Yejmaj Cin byaij bae byaij dauq youh baenzlawz yiengh ne. Lij ndei, seizneix gij vunz Yejmaj Cin mbouj miz saek boux dangq gou dwg bouxcaeuz.

Giuh Yizswngh baez raen gou couh lumj yawjraen boux vunzcaen haujlai nanz mbouj raen nei, de yaek ndwn hwnjdaeuj, ceiq aeu mingh dwg, de song fwngz cengj dwk song diuz bengh aen eij, lumj dijcauh yindungyenz nei, hoeng song cik ga de mbouj dingq cijveih, baenzbaenz hix ndwn mbouj ndaej hwnjdaeuj. Gou lau de laemx roengz gwnz namh bae, vaiq di gvaqbae nat de roengzdaeuj. Giuh Yizswngh daengx da yawj gou loekloek, miz di lumj yaek gwn vunz nei. Riz da de caen hawj gou souh mbouj ndaej. Mbouj miz vunz naeuz gou nyi, Giuh Yizswngh rox simgaenj, gyoengqde naeuz Giuh Yizswngh gvai raixcaix. Gou miz di ienqhoij he lo, ienqhoij saekseiz cungdoengh le daeuj ciuqgoq Giuh Yizswngh. Hoeng doiq roengzma gaenq mbouj baenz lo, Giuh Yizswngh gaemdawz gou ndaetndwt, gou siengj buet hix buet mbouj ndaej lo. Gou yousim dangz faenz ndei de, gig yungzheih couh ndaej haeb mbongq conghhoz gou.

Vihmaz daengz seizneix cij daeuj, gou cungj yaek dai lo. Giuh Yizswngh naeuz.

在照顾邱一声时流眼泪的还有张权的老婆阿锦。阿锦照顾邱一声的时候，每次都哭成一个泪人。从生火做饭开始，就抹眼泪，什么话都不说——她是野马镇唯一一个在照顾邱一声时不说话的人。她默默地干活、流泪，之后走人，在邱一声家她是个伤心的女人，出门之后在别人面前又谈笑风生，好像什么事都没有发生一样。至于她为什么哭，我问张权，大嫂为什么哭？张权说，我怎么知道，在家她不是这样，唉，她爱哭就哭呗。本来我想刨根问底，但是看到张权一副无所谓的样子，我就没有往下问。

唉，野马镇的妇女，不论哪一个都有一肚子苦水，找个没人的地方哭一哭，也不算什么丢人的事情。

这些事情都装在我的脑海里，我推门进屋，邱一声端坐星子正中央，真的像佛。他一身布衣干净整洁，看着我，面露疑惑的表情。

老爹，我来跟你聊天。我说。

你是老李的仔？

他竟认出我。对。我说。

啪、啪。他嘴里发出两声枪响。他也知道我爸被枪毙的事。我一愣。没想到一见面他就来这么一下。估计是谁在照顾他的时候，把野马镇近年发生的事像念经一样都跟他说了。我故意跟他作对，说，不对，我爸还活得好好的，吃饭，喝酒，跟你一样。

啪啪。他嘴巴又发出这样的声音。不一样，不一样。他急了。你说假话。他说。这个老头如此清醒，着实把我吓了一跳。我想起董志国跟我说的话，他是野马镇的活化石，我爸被枪毙是他失忆以后的事情，连我爸的事他都知道，野马镇还有什么他不知道的？

我觉得我接下来要干的事真的是太多了。

接下来他朝我举四个手指。举的是右手，很快又用左手把一个手指撸下，剩下三个手指，久久举在我面前。

这下我糊涂了。我说，老爹，你这是什么意思？一天吃三餐？我知道，你看冰箱里我都给你准备了什么。我把冰箱门打开，里面满满的全是鸡鸭鱼肉。

不。不。他摇头。三个手指举得更高。我怕他举得太久累坏了，走过去把他的手轻轻放下。他的眼泪就流了下来。他一把抓住我的手。

你终于来看我了。他像小孩那样哭出声来，他从来没有这样过。我想起蓝伏龙照顾他时说他因为不喜欢吃肉而哭泣，这下我相信邱一声不是因为吃什么而哭了。野马镇以前太穷，一有什么事情发生，首先就想到吃的。他哭是因为我来看他。他开始的时候举四根手指，我来了之后他掰下一根，还剩三根，意思是还有三个人没来看他。这使我想起一位官员回乡，乡下的小官僚轮着请他吃饭，最后他说，请我吃饭的我都不记得了，没请我的我都还记得。邱一声是因为这个原因哭，见到我他太激动了。

还有哪三个没来看你？我问。

朱七、王柳、许元。他说。

我的脑袋刮过一阵风暴。

这三个人已经死去很久了。难道在他眼里，我也是一个死了好久的人？我后退两步，吃惊地看他。

他是一个奇怪的老人，接下来的这些天，我该怎么办？

平时，我不知道怎么样跟人相处，从小我娇生惯养，做事说话完全由着性子来。一段时间里，我们家欠很多条人命，我内心并没有什么不安，照样扛着一张脸在镇上晃来晃去，没觉得有什么不妥。我想，既然我爸已经为此偿命，我家为此付了很多的钱，我扛着一张脸在野马镇晃来晃去又怎么啦。还好，现在野马镇没有一个人把我当仇人。

邱一声见到我像见到久别重逢的亲人，他甚至要站起来，要命的是，他双手撑着椅子两边的扶手，像体操运动员那样，但是他的腿不听使唤，始终没有站得起来。我怕他摔到地上，赶紧过去按住他。他直勾勾地看着我，有点像要吃人。他的眼光我可受不了。没有人告诉我他会烦躁，他们说他很乖。我有点后悔，后悔一时冲动来照顾他。但是打退堂鼓已经来不及，他紧紧地把我抓住，想跑也跑不了。我担心他的那一口好牙，很容易就咬破我的喉咙。

为什么到现在才来，我都要死了。他说。 （8）