Gou youq dieg saeq majhung, cibbet bi cij bae daengz Nanzningz doeg daihhag. Gou siengj, aen singzsengj Nanzningz dwg aen dieg citgeiz ndeu. Aen sigij gonq 30 nienzdaih geiz satbyai 40 nienzdaih cogeiz, daxgoeng hix naengh ruz daengz gizneix, lajbyonghhwnz dingz youq Sok Dah- yunghgyangh, gwnzhaenz couh dwg ranz Vangz Yuzcuh boux seizde guh Gvangjsih Swngj Cwngfuj cujsiz haenx, caeuq Gaigizlouz Cunghsanh Lu ndaej vunzlai heuhguh Gaibouxmiz neix, danghnaeuz caijsoq ndei, bungzdaengz miz ranzvunz daeng lij rongh, cijaeu yungh di cienz, couh ndaej gwn vanj souhdiengz ndat ndeu. Couhcinj youq Nanzningz doeg le seiq bi daihhag, seizneix hawj bae yawj “mehgux Nanzningz”, lainoix lij miz di lau.

Gou caeuq daxmeh daj Gvangjsih Minzcuz Dayoz okbae, vuenh naengh liux geij dangq cigoenggyau, youq Camh Fuzgenyenz roengz ci, youq gwnz loh cam liux geij boux vunz, cij ra ndaej aen siujgih Gvangjsih Hangzdau Yangjhu Cunghsinh. Mehgux gaenq youq bakdou caj dou lo. Mehgux vunz daemq ndang biz, byoemgyaeuj haucan, raez daengz goekrwz, daenj geubuh baengzfaiq hau, aen naj hoengzoiq yawj mbouj raen riz nyaeuq. Gou caeg ngeix, saeknaj de caen ndei ha. Doeklaeng daxmeh gangj gou nyi, neix dwg yienghbingh hezyazsang.

Aen siujgih neix dwg aen siujgih gaeuq, gyang laeuz gaebgeb. Gwnz dieghoengq giz gakngut, gyoengq bouxlaux gak boux dawz sazfaz caeuq daengq gaeuq ndaw ranz mbouj yungh haenx comz youq giz ndeu, guhbang guhdoih gwn ien、dwkbej、gangjgoj. Naeng sahfaz byoengq le, dekdak youq laj ndit, loh saekhenj haenx dwg haijmenz, saekhau dwg faiq.

Aen laeuz neix miz sam caengz, dwg laeuzdaihbenj, baihrog ciengz miz riz ngawh. Laeuzbenj mbang lai, byaij yamq ndeu roxnyinh vunz daengx aen laeuz cungj dingqnyi. Luengqlaeuz geb lai, byaij bingzbaiz mbouj ndaej, mehgux byaij youq baihnaj, caengz byaij geij yamq couh dingz roengzdaeuj diemcaw, dou couh youq baihlaeng caj de.Ranz de youq sam laeuz, baez haeuj dou couh yawjraen mbaw siengq augux Laujvangz, gou mbouj gamj sijsaeq yawj,ndigah daengz seizneix hix siengj mbouj hwnj de maj ndaej baenzlawz yiengh. Aen ranz gaenq nanz mbouj cat, deng roemz bienqbaenz saek henjgeq. Ndaw ding ngamq cuengq ndaej aen sahfaz faex sam vih ndeu, caethenj gwnz sahfaz gaenq raizngau. Gyoengqlwg mehgux cungj baenzgya liux gvaq, aen rughek hoengq ndwi, hoeng youh di ndeu mbouj hoengq, doxdaiq ing ciengz daeb daengz dingj ranz. Ndaw rug mehgux hix rimrad, lienz laj mbonq cungj saek rim doxgaiq. Moix ranz vunz cungj naemjfap gyagvangq yangzdaiz daeuj yungh, aen muengxfuengzcaeg gwnz yangzdaiz mehgux iet baihrog bae, gaq gaiqbenj, lai miz dieg hoengq daeuj, ndaej cuengq bingzbingz guenqguenq, lumj guenq makdoengj、guenq makmeizswj、guenq mak- gyamj、guenq lauxbaeg’iep. Ndaw gak yangzdaiz lij cuengq miz gaiq hongdawz caeuq byaekbausim caengz ndaej hoengq cawqceq haenx.

Daxmeh naeuz bae ndaw reihbyaek mehgux yawjyawj. Mehgux angq raixcaix. Reihbyaek youq haenzdah, seizfwn yaek daeuj daengz, de yaek youq seizfwn daeuj daengz gaxgonq sou byaek ma liux bae, miz vunz bangmuengz caen ndei lo. Benq dieg neix bi miz song aen geiqciet: Seizfwn caeuq seizrengx. Dahyunghgyangh con gvaq ndaw singz Nanzningz, mwh seizfwn, raemxrongz muenx daengz haenzdah, sawj song haenzdah miz le namhboengz noengnwd haenx. Caj daengz raemxrongz doiq bae, gyoengq boux ndaem byaek haenx couh youq gwnz dieggyaiq gaxgonq swhgeij guh geiqhauh haenx guh dajndaem baez moq. Caenhguenj daj iq gwn youq gwnzgai, mehgux lij baujlouz gij sibgvenq boux guhnaz, mboujguenj youq gizlawz, de cungj rox ra ndaej gaiq dieg ndeu daeuj haifwz.

Bizyez le gou dangyienz mbouj bae ranz mehgux youq, hoeng, daj baezhaenx gvaqlaeng, de caeuq dou lienzhaeh beij gaxgonq deih lo. Mwh daihcangq daxgoeng daxbuz, vunz ndaw fuengzcug bonjlaiz siengj ei laex seizbienh lwnh de sing ndeu, dauqdaej de gaenq caetcib lai bi lo, hengzdoengh mbouj bienh, siengj mbouj daengz de caen daeuj lo.

Haenx dwg de lizhai diegcoj loegcib bi le dauqma baez daih’it.

Aen cibizgaj de goq ma haenx dingz youq bakmbanj, gyoengqvunz fuengzcug bae coux de yawjraen le cungj doeksaet liux, ndaw ci cang rim haeuxhau caeuq mienhdiuz, daengx fuengzcug moix ranz cungj miz faenh. Bouxboux cungj haenh naeuz: “Dwg mehgux Nanzningz dahraix!” Yienznaeuz haeuxhau caeuq mienhdiuz dwg huq ciengz raen, hoeng, miz baenzlai dwg noix raen. Couhsuenq dwg daengz seizneix 21 sigij, saeh dungxiek Mbanjyauzcunh lij dwg de geiq ndaej ceiq laeg, de aeu gijgwn ceiq netsaed neix dienz rim daengx aen mbanj.

Gou mbouj rox de vih aen ci huq neix nda- nduengq geijlai nanz. Daxmeh gangj gou nyi, mehgux seizhaenx ndwen cij lingx betcib maenz, dwg danhvei augux hawj gij ngaenzbouj swnghhoz hojnanz haenx, bingzseiz baengh gyoengqlwg bangbouj, gyoengqlwg hix gvaq ndaej mbouj habhoz. Dahlwg daih ngamq duiyouh couh lizvwnh; dahlwg ngeih caeuq lwggwiz ngeih song boux roengzgang; daeglwg youq vagungh gunghswh hwnjban, aen gunghswh ok saeh bauqcaq, deng baiqsaiq. Dahlwg iq caiq gezvwnh, caeuq caencik ranz gvan ngaekngeu mbouj dingz gvaq……

Mehgux lij ndaej geiq bide gij ndei daxbuz, mwh daihcangq daxgoeng daxbuz, de beij bouxlawz cungj yunghsim, guh saehcingz ndei le de cij bae dwkmoh goengngeih. De itdingh aeu bouxdog cingcawz goriengma gwnz moh goengngeih, diemj diuz yieng ndeu, naengh youq henz daejswtswt. Mbouj rox de dwg daej swhgeij, roxnaeuz bohlwg doxliz. Yawj mbouj ndaej raemxda bouxlaux, vunz fuengzcug dangseiz dapwngq bang de ra daxmeh dahnuengx de. Daxmeh de caen dwg ra mbouj raen lo. Dahnuengx de, dwg youq de gvaqseiq le vunz fuengzcug youq aen mbanj rungh liz samcib leix gyae haenx ra ndaej, dahnuengx aen ndang aen naj cungj maj lumj mehgux, cijdwg de vunz byom di ndaem di, gangjvah cix dwg sing mbanjrog lo. Song cejnuengx de ciuh neix lij mbouj ndaej dox raennaj. Vah neix dwg vahlaeng lo.

Lauheiq mehgux dangseiz gaenq rox ndangdaej mbouj ndei geijlai lo. Ndigah, de ma ranz baezneix, hix siengj anbaiz ndei saehlaeng de.

（4）

我在小地方长大，十八岁才到南宁上大学。省会城市在我想象中是一个了不得的地方。上世纪30年代末40年代初，爷爷也坐船来到这里，停靠在凌晨的邕江码头，岸上就是当时广西省政府主席黄旭初的府邸，以及被称为富人街的中山路骑楼街，如果遇到还亮灯的人家，运气好的话，只要花一点点钱，就能吃到一碗搁了红糖的热粥。尽管在这里念了四年的大学，现在要我去见“南宁姑妈”，多少还是露怯。

我和母亲从广西民族大学出发，倒了好几趟公交，在福建园站下，一路问了好几个人，才找到航道养护中心小区。姑妈已经在门口等了。她是个矮胖的老太太，齐耳的花白短发，利索的白棉布衬衫，脸上看不出一丝皱纹，还透着红光。我暗想，这气色可真好。后来母亲告诉我，这只是高血压的症状。

小区是老小区，楼间距很窄。转角空地上，三五成群的老人把各家废弃的沙发椅子聚到一处，抽烟、打牌、聊天。沙发的皮革破了，在阳光下咧着嘴，黄的是海绵，白的是棉花。

楼是三层的大板楼，外墙上深深浅浅的苔痕。楼板很薄，每走一步感觉整栋楼的人都听到动静。楼道很窄，没办法并行，姑妈走在前面，没走几步便停下来喘，我们就在后边等。

她家在三楼，迎门便是姑丈老黄的遗像，我没敢盯着看，所以至今也想不起来他长什么样子。房子已经很久没有粉刷，熏成了渐变的褐黄。客厅勉强能放下三人位自制木沙发，刷的黄漆已经斑驳。她的子女都已经成家，客房空着，却又一点也不空，杂物靠墙垒到屋顶。她的房间则更满，连床下都堆满了东西。拓展阳台的使用面积，是所有小家住户的执念，她家阳台上的防盗网是外扩的，架上搁板，凭空多了空间可以放置瓶瓶罐罐，柠檬、梅子、橄榄菜、萝卜干。阳台角落里，还有农具和没来得及处置的大白菜。

母亲提议要去姑妈的菜地走一趟。她很高兴，菜地就在河岸，汛期即将到来，她要在那之前把所有的菜收好，有人帮忙是最好的了。这片地块一年只有两个季节：雨季和旱季。邕江穿南宁城而过，雨季时洪水会漫上河堤，给两岸带来肥沃的淤泥。等到洪水退去，菜农们会在之前留下的石块、木桩中辨认出自己的地界，开始新一轮的种植。尽管小时候就到镇上生活，姑妈还是保留了农人的习惯，不管在哪里，她总能找出适合开垦的土地，哪怕是要去跟一条河流倒时差。

毕业后我当然没有去姑妈家住，但自那以后，她和我们的联系却密切起来。爷爷奶奶大葬，族人本想礼节性地通知她一声，毕竟她已经七十岁多了，行动也不便，没想到她真的会来。

那是她时隔六十年后回乡。

她雇的皮卡车停在村口，惊呆了前去接她的族人，满满一车大米和面条，全族各户都分到了。大家啧啧称道：“果然是南宁姑妈！”大米和面条是常见，但这样的大手笔不常见。就算是到了21世纪，饥饿仍然是她对尧村最深刻的记忆，她要用最扎实的食物去填满整个村庄。

我不知道她为这一车物资准备了多久。母亲告诉我，姑妈当时一个月才领八十块钱，是姑丈老黄单位的遗属生活困难补助费，更多时候靠子女接济，而子女们也是过得各不如意。大女儿刚退休就离了婚；二女儿女婿双双下岗；儿子工作的化工公司出了爆炸事故，申请破产；小女儿再婚，和夫家亲戚的矛盾就没消停过……

她仍念着奶奶当年的好，爷爷奶奶大葬，她比谁都要上心，一切妥当后，她才去给二爷爷上坟。她坚持一个人理清他坟头上的狗尾巴草，并点上一炷香，坐在边上哭泣。不知道她是哭自己，还是哭骨肉分离。老人家的眼泪看不得的，族人当下答应要帮她寻亲。她母亲真的找不到了。至于她妹妹，在她去世后，族人才在三十里外一个更偏僻的村庄找到，身材五官和她一样，只是黑瘦些，但一开口，已是浓重的外乡口音。姐妹俩这辈子仍旧没见上面。当然，这是后话了。

或许她当时已经觉得身体不太好，所以这一趟行程也有安排身后事的意思。 （4）