Yenzluj naeuz:“Couh yawj mehmbwn lo, danghnaeuz doek fwn lai, raemx couh gaeuq, danghnaeuz bungz mbwnrengx, couh mbouj gaeuq.”

“Yienghneix baenzlawz gwn raemx?”

“Rap raemx ndwi lo. Bae giz miz raemx de rap. Mizseiz couh aeu bae yienhsingz rap. Seizneix roen coih doeng lo, fuengbienh lai lo, ndaej aeu mozdozceh rag dauq.” Raen lwgda Cauz Yunlinz caengz daj gwnz naj de lizbae, couh youh naeuz, “dwk raemx haeuj aen huzsuliu ndaej cang hajcib gaen raemx ndawde bae, niuj ndaet aenfa, baihswix aen ndeu baihgvaz aen ndeu, caiq cug maenh, venj youq baihlaeng mozdozceh, couh ndaej rag dauqma lo.”

“Cwngfuj hix rox soengq raemx daeuj. Aeu ci rag, cisiuhfangz, aen dem aen, soengq daengz ndaw mbanj daeuj.”

Cauz Yunlinz couh mbouj caiq gangj maz lo. Gvaqlaeng, vanzlij gwn youq ndaw cunhbu. Yenzluj hainduj miz di maij boux hauxseng neix lo.

Duenh seizgan haenx, ca mbouj geijlai ngoenzngoenz aeu bin bya haeuj ranz bouxgungz. Diuz roen haeuj mbanj lai dwg roen rinsa, nyengh dwg daj byongh bya bag okdaeuj, mbiengj ndeu nem ndang bya, mbiengj ndeu dep lueg laeg. Cauz Yunlinz naengh youq ndaw cimenbauh, iet gyaeuj okbae, youh suk doxdauq, doq gangj:“Neix yungyiemj lai lo, wnggai cang miz gij baengh fuengzre.” Yenzluj yawj le da ndeu lueg laeg, lajde miz vunz youq, bet gouj ranz roxnaeuz cib lai ranz, ndoj youq daej lueg, roxnaeuz nem youq byongh bya. Roen goz bae goz dauq, dawz gyoengq mbanj ndaw lueg doxlienz hwnjdaeuj, danghnaeuz miz cik fwngz hung ndeu, beng diuz loh neix hwnjdaeuj, itdingh lumj beng diuz gaeu lwgsawz nei, hulala beng ok baenz roix lwgsawz daeuj.

Cimenbauh youq gwnz roen bya bin le duenh ndeu, couh dep youq henz roen mbouj bae lo, diuz roen ciep roengzdaeuj aeu yungh song ga bae bin. Seizneix dou ngiengxgyaeuj, yawjraen aen “Z” ndeu lienz aen “Z” ndeu, daj din bya, goz bae goz dauq bin coh dingj bya bae. Doengh gij “Z” moqsaksak neix, caeuq gij saek rin daj ndang bya bag okdaeuj doxdoengz, hausaksak ndaej coegda, youq ndaw saekheu caeuq saekndaem yienhda dangqmaz. Yenzluj gangj:“Diuz roen haeuj Banzgaj Dunz dwg bi 2013 ndwen 7 haidoeng, deng fwnraemx conx vaih bae lo, ci bae mbouj ndaej. Cwngfuj bibi coih, fwnraemx bibi conx, miz maz banhfap ne, mehmbwn couh baenzneix simyak.”

Roen lingq, rin ndaemq din, byaij hwnjdaeuj gig dwgrengz. Itloh cungj dwg gij riz fwnraemx conx, ndaek rin yienzbonj haem youq ndaw namh cungj loh okdaeuj lo, sang daemq mbouj doxdoengz daengj youq gwnz namh. Hoeng, roen couh lumj byaij mbouj caenh nei, aen goz doek aen goz, daj gwnz dingj gyaeuj bouxvunz gvaengxgvax hwnjbae. Henz roen seiz mbouj seiz raen mozdozceh, hix mbouj rox cuengq le geijlai nanz, cungj hwnj myaex caez lo. Yenzluj naeuz:“Gyoengq mozdozceh neix dwg vunzmbanj vut. Gyoengqde gwih daengz gizneix mozdozceh fwt vaih lo, couh vut youq gizneix lo.”

Gou caeuq Cauz Yunlinz cungj doeksaet caez, youq Banzgaj Dunz, mozdozceh gingqyienz ndaej lumj gij doxgaiq baezdog yungh nei, vaih le couh vut lo. Neix caen mauhgvaq gij siengjsieng dou. Dou itloh doxlwnh doengh gij mozdozceh deng vut neix, itloh cungj danqheiq. Bya baenzneix sang, loh baenzneix lingq, byawz youh nyienh sai baenzlai rengz gwed mozdozceh roengz bya bae coih ne? Heuh bouxcoihci daeuj rag daengz yienhsingz bae, gij ngaenz caeuq cawx aen mozdozceh moq ca mbouj geijlai, ndigah cijndei vut bae lo. Cauz Yunlinz gaenq mbouj lumj baez daih’it gou raen de yienghde naengnoh biegsisi lo, de aemq aen bausongmbaq, geu buhgendinj raizvangraeh deng hanh cimq, dumzdwddwd nem youq gwnz ndang, hix mbouj rox daj gyawz mbaet ndaej mbaw golwgmbu ndeu, dangguh mauhdiemx dauq goemq youq dingj gyaeuj cw ndit.

Bin daengz dingj bya, cungjsuenq yawjraen Banzgaj Dunz lo, ndoj youq daej bya, sanqsaksak miz geij ranz youq. Gizsaed miz samcib ranz, doenghgij yawj mbouj raen, lij ndoj youq ndaw gij nyaeuq laegngaungau ndang bya. Baenzneix youh aeu gvaengxgvax roengzbae. Bya yied sang, namh yied noix, gohaeuxyangz daj gij geh ndaw rin maj okdaeuj, byomnyiegnyieg. Geij duz yiengz venj youq gwnz bangxrin sangsetset, gaet gwn mbawfaex, gyoengqde hwnj ndang baez yat, youq gij bangxrin lingqlanglang buet bae buet dauq, mbouj miz maz gazgiengh, cwxcaih dangqmaz.

Gyoengq ranz miz caengz he, dwg aeu cien、namhcab caeuq ganghginh doxgyaux laebbaenz aen ranzbingz, gij ciengz saekhau gij vax saekou, caezcingj dangqmaz, riengz gij deihseiq, daj gwnz rin laeb hwnjdaeuj. Geij bi gaxgonq, gizneix lij cungj dwg diengzhaz daemqdetdet caemhcaiq gaebgedged, cwngfuj guh gij gunghcwngz gaijcauh ranzhaz le, cij bienqbaenz le ranzvax, doeklaeng youh bienqbaenz ranzbingz seizneix. Seiqhenz caemrwgrwg, yawj mbouj raen gij doihduz byaij gvaq, gyoengq bouxsai mehmbwk ndaw Banzgaj Dunz naengh youq bakdou ranz, soengsetset cit ganjien, gangjgoj. Gij roengq- roeg aen dem aen venj youq gwnz faex、gwnz led、lajroq, roegvameiz youq ndaw roengq diuq hwnj diuq roengz.

Yenzluj gangj:“Neix dwg Cauz Yunlinz bozsw, Gih Caizcwngdingh baij daeuj daengz Mbanj- houlungz raeuz guh suhgi daih’it, neix dwg Yen Vwnzlenz cujsiz Loz Nanz.” Gij naj daihgya cungj cienj coh dou lo.

Cauz Yunlinz naeuz:“Gou dwg Caizcwngdingh Cauz Yunlinz, daihgya heuh gou guh Siuj Cauz couh baenz lo, gou couh youq cunhbu, daihgya miz saeh ndaej seizseiz ra gou. Gij roen Banzgaj Dunz mbouj ndei byaij, vaihvadvad mbouj baenz yiengh lo, itdingh aeu coih ndei, dauqma gou couh caeuq gyoengq lingjdauj ndaw dingh veibau gienh saeh neix.” Cauz Yunlinz miz di gikdoengh, gou cai, itloh byaij gvaqdaeuj, gij saeh ndawsim de, couh cungj dwg doenghgij mozdozceh hwnj myaex haenx lo.

（7）

然鲁说，那就看老天爷了，要是雨水足，水就够，要是遇上天旱，那是不够的。

那怎么办？

挑呗。去有水的地方挑。有时候就去县城挑。现在路修通了，方便多了，用摩托车拉。见曹润林的眼睛还没从他脸上挪开，便又说，把水灌进五十斤装的塑料壶里，拧紧盖子，左一个右一个，牢牢绑在摩托车后面，就可以拉回来了。

政府也会送水来。用车拉，消防车，一车车的，送到村里来。

曹润林便没再说什么。以后，仍然吃住在村部。然鲁开始有些喜欢这个年轻人了。

那段时间，几乎天天爬坡走户。进屯的路多是沙石路，路是从山半腰硬生生劈出来的，一边贴着山体，一边临着深谷。曹润林坐在面包车里，把头伸出去，又缩回来，连连说，这太危险了，应该装安全防护栏的。然鲁看了一眼深谷，谷底有人家，八九家或十来家，窝在谷底，或是贴在山半腰。路七拐八弯，将深谷里的屯连起来，要是有一只大手，把路扯起来，那一定像扯着一根红薯藤，嘟噜噜牵出一串红薯来。

面包车在山道上爬了一截，便靠到路边不走了，接下来的路需要用双脚爬。我们仰头，看见一个“Z”叠着一个“Z”，从山脚，拐来拐去地向山顶攀去。那些“Z”新崭崭的，从山体破出来的石头颜色，白得晃眼，非常突兀地从 绿色和黑色里显现出来。然鲁说，进盘卡屯的路是2013年7月修通的，被雨水冲坏了，车走不了。政府年年修，雨水年年冲，有什么办法呢，老天爷就这么恶。

路陡，石头硌脚，走起来很费劲。一路是雨水冲刷的迹，原先藏在土里的石头裸露出来，高高低低立了一地。而路总像是没有尽头的，一道弯又一道弯，从人的头顶盘旋而上。路旁不时见到摩托车，也不知道停放了多久，都长出锈来了。然鲁说，这是村民丢弃的摩托车。他们骑到这里坏了，就丢在这里了。

我和曹润林都很惊讶，在盘卡屯，摩托车竟然可以像一次性用品，坏了就丢了。这真超出我们的想象。我们一路谈论这些丢弃的车，一路感叹。山那么高，路那么陡，谁又愿意费九牛二虎之力扛下山修理呢？叫修车的人来拖到县城，费用和买一辆新摩托车差不多，只好丢弃。曹润林已经不像我第一次见到时白净了，他背着双肩包，条纹T恤被汗水浸透，湿湿地贴在身上，也不知从哪儿摘来一张广荷叶，当成草帽倒扣在头上。

爬到山顶，终于看到盘卡屯了，窝在山底，零零散散的几户人家。其实是三十户，看不到的那些，还窝在更深的皱褶里。于是又盘旋而下。山越高，土越少，玉米苗从石头缝隙长出来，瘦瘦弱弱的。几只山羊挂在高高的石壁上，啃食树叶，它们纵身一跃，在陡峭的石壁上奔跑自如。

房子是一层砖混平房，白墙蓝瓦，整齐划一，沿着地势，从石头上建起来。几年前，这里还全是低矮狭窄的茅草棚，政府实施茅草房改造后，才变成了瓦房，后来又变成了砖混平房。四周很静，看不见家禽家畜走过，盘卡屯的男人女人盘腿坐在家门前，闲闲地抽烟杆，聊天。一个又一个鸟笼挂在树上、篱笆上、屋檐下，画眉鸟在笼子里上下跳跃。

然鲁说，这是曹润林博士，区财政厅派到我们后龙村来的第一书记，这是县文联主席罗南。大家的脸便都转向我们。

曹润林说，我是财政厅的曹润林，大家叫我小曹好了，我就住在村部，大家有事可以随时找我。盘卡路不好走，损坏得不成样了，一定得把它硬化，回头我就向厅领导汇报这个事。曹润林有些激动，我猜想，这一路走上来，他心里记挂的，就全都是那些锈迹斑斑的摩托车了。

（7）