Hix dwg, couh suenq daxboh miz sam aen gyaeuj roek diuz gen youh ndaej baenzlawz yiengh dem? Buz caeuq goeng senq gvaqseiq, ndaw ranz cij miz de boux vunz ndeu ndaej guhhong, lij rag diuz ga gvez ndeu dem. De aeu hawj faexyienq ndaw bya dwkbwnh, lij aeu muengz hong ndaw naz, dauqranz lij deng cawj ngaiz cawj byaek dem, daj haet nyaengq daengz haemh, lienz ok haex ok nyouh cungj mbouj miz seizgan. De ciengz nauhrangz daxmeh, nauhrangz de gijmaz cungj bang mbouj ndaej, lij ciengzseiz bang dauj bae. Hawj daxmeh cawj ngaiz, de mbouj dwg dawz ngaiz cawj mbouj cug couh dwg cawj remj bae, roxnaeuz cauj byaek seiz mbouj dwg lumz coh gyu, couh dwg coh gyu lai ndaej gueng mou mou cungj gwn mbouj roengz, ndwnj gaemz lij haetcwi saek baez. Daxboh mbouj naihfanz le, naeuz mbouj yungh mwngz cawj lo, mingh naeuh vanzlij dwg swhgeij sinhoj di suenq lo, mboujnex ngoenzlawz mwngz gaem feiz ndeu byaeu aenranz bae, raeuz geij boux vunz lij mbouj deng ninz youq ndaw ndoengfaex bae ya! De youh hozhwnj youh ndeiriu, niuj aennaj oiqhoengz daxmeh, cam, hix mbouj yawj ok gijmaz mbouj doxdoengz ya, giz hab hung hung, giz hab iq iq, hoeng baenzlawz couh baenz yienghneix ne? Seizhaenx daxmeh lumjnaeuz uk singj gvaqdaeuj lo, de riuhehe, ndaq naeuz: “Vah Laujsuj mwngz geq mbouj dai……Mwngz dwg vunz……lanh!”

Couh youq seizneix, Moz Lenz sawqmwh byaij haeuj ranz gou.

Seizhaenx cingq dwg sam nyied, fwn ngoenz doek daengz haemh, gwnz namh lumj rek souh yungh haeuxnaz、haeuxyangz、haeuxfiengj、namzgva gyaux cawj ndeu, dauqcawq myaijlanh. Roen myaij, sim vunz engqgya luenh.

Ranz gou gaeuq lai, bangxciengz ranzdajcawj deng hoenz geq oenq ndaej yawj mbouj ok dwg yungh namh cuk baenz; dingj ranz vax ndaem hix dek bae haujlai, miz raemxfwn daj doengh geh laeuh haenx venj doek roengzdaeuj, doek youq ndaw bat ndaw doengj yiengj dingdang. Seizneix, ndaw ranz couh lumj cingj fouzsoq vunz daeuj roq gyong roq laz, fwn yied hung, sing yied haenq……Daxmeh sing daemq gouz daxboh, coih baez ranz ndeu ba, ranz loemq le mwngz couh mbouj miz yah lumj gou oiq lo, gyanghaemh bae gizlawz ra vunz daeuj buenx mwngz ninz ne? Daxboh doq gwn laeuj doq vad fwngz: “Gik ndaej guenj de, loemq bae ceiq ndei, mbouj yungh cingj vunz daeuj doi. Caj gou rom ngaenz gaeuq le couh hwnj ranz moq, caeuq ndaw mbanj ranz wnq ityiengh. Gou itdingh hawj sou youq hwnj ranzlaeuz.”

Mbouj dan dwg daxboh, lumjnaeuz daxcej hix gig gyaez aen ranz namh gaeuq haenx. Aiq dwg ndaw ranz laepngauq ndaej hawj lwgda de engq rongh engq ndaem, hix aiq dwg de youq ndaw laep ndaej lumz swhgeij dwg bouxlawz, roxnyinh engq an’onj. Yienzliengh gou geizheih caeuq mbouj gingq, miz haujlai baez gou fouzeiq caeg yawj, fatyienh daxcej daegbied gyaez fwn. De ndoj youq ndaw ranz menhmenh gej buh, gejhai buhndaw hawj fwn caek dem caek doek youq gwnz naeng hau lumj ngaeux seizdoeng swhgeij. De ngiengxgyaeuj, haep da, loq enj najaek okbae……Miz haujlai baez swnh vunzhung mbouj youq ranz, de lij lohndang diuq daengz ndaw diencingj luenh diuqfoux, doq diuq doq ciengq, angq baenzmaz bae.

Daih’it suhgi Moz Lenz doi dou haeuj ranz, cingq dwg ngoenz daihngeih daxcej deng bingh. Seizcin vanzlij nit, mbwn vanzlij gig liengz, daxcej youq ndaw diencingj diuqfoux nanz lai, deng liengz lo. Aiq dwg vunz ndaw mbanj hix aiq dwg cunhgan naeuz de nyi, naeuz ranz dou miz dah saundei luenh diuq luenh ciengq ndeu, de couh geizheih daeuj yawj lo, siengj mbouj daengz saundei dwg dah baenzbingh nyieg ndeu, lij fatndat mbouj rox singj. Baez lumh najbyak daxcej, de couh hwk ndaej swenj hwnjdaeuj: “Vaiq! Sikhaek soengq bae yihyen!”

Youq le sam ngoenz daxcej cij okyen. Dauq mbanj liux, Moz Lenz naeuz cunhgan nyi gvaqlaeng ranz Vah Siujman couh dwg hohbangcoengh duh de lo. Vah Siujman couh dwg daxcej gou. Daxcej gou cij miz cohnoix mbouj miz daihmingz. Haidaeuz, ndaw mbanj miz vunz naeuz de lwgda bwnda lumj iucing, naeuz dahlwg neix iu lai, heuh Vah Iucing suenq lo?

“Daxmeh mwngz cij dwg iucing! Ranz sou boux boux cungj dwg iucing seng!” Daxboh gou yiengq gyoengqvunz haenx biq gaemz myaiz hung ndeu, aj bak couh ndaq. De yiemz mingzcoh gyoengqde hwnj ndaej nanzdingq lai, naeuz, dahlwg gou dwg dahsien duzmbaj mbin youq ndaw caz va, hab heuh guh dahsien. Ranz dou singq Vah, vunz ndaw mbanj cix mbouj nyienh heuh de guh Vah Dahsien, naeuz de boiq mbouj hwnj, cij nyienh heuh de guh Vah Duzmbaj. Aenvih de gyaeundei ndaej mbouj doiq dieg, cij miz aen gyaq ndeu, couh suenq dwg duzmbaj hix cij suenq dwg duzmbaj dai ndeu ndwi. Youq yihyen seiz Moz Lenz naeuz, dahsau baenzneix gyaeundei caen dwg mbouj hab seng youq ranz mwngz, de dwg vunz mbouj dwg cukseng hix mbouj dwg doenghduz! Ndigah de guhcawj gaij coh gvaqdaeuj: Vah Siujman! Naeuz, couh suenq dwg gogaeu, baihgwnz hix hab maj miz va!

De gag nyienh daeuj bangcoengh ranz dou, caen dwg nanzvei de.

Haidaeuz daxboh gou lij mbouj nyienh guh doiqsiengq ndaej bangcoengh, vihmaz mbouj nyienh de ngwzngaz buenq ngoenz hix mbouj gangj. De gouz Moz Lenz cij yungh bang Vah Siujman ndaej bae doegsaw, gizwnq de gag cawqleix. Moz Lenz naeuz, gou roxyiuj, neix mbouj yungh mwngz you, gou gaenq caeuq bumwnz mizgven baihgwnz lienzhaeh gvaq, gawqyienz siujyoz camhseiz haeuj mbouj bae, haenx couh bae yozyau daegbied ndaw si. Hoeng, seizneix yozyau daegbied mbouj miz mbonq ninz lo, hix camhseiz haeuj mbouj bae, mboujgvaq cungj miz banhfap. Duenh seizgan neix sien hawj gou daeuj son Siujman. Dauqfanj dwg ranz mwngz aen diuzgen neix, couh dwg doiqsiengq ndaej bangcoengh, itdingh aeu gvi haeuj hoh gen dangj laeb gaj.

（2）

也是，就算父亲有三头六臂又能如何？爷爷奶奶早已过世，家里只他一个正常劳动力，且还拖着一条瘸腿。他既要给山里的桉树施肥，还要忙田里的活计，回家还得煮饭做菜，从早忙到晚，连屙屎尿尿都没得时间。他常抱怨母亲，埋怨她什么都帮不了，还经常帮倒忙。让她做饭，不是把饭做成夹生就是煮糊，要不就是煮菜时忘记放盐，或盐多得喂猪猪也吃不了，咽一口打一声喷嚏。失去耐心的父亲说不用你煮了，我命孬还是自己辛苦点算了，要不哪天你把房子放锅里煮我们一家就得睡林子里去。他好气又好笑地捏着母亲脆生生的脸，问，也没看出有什么不同呀，该小的地方小该大的地方大，可怎么就成了这副样子呢？这时候母亲似乎是清醒的，她嘿嘿地露出一嘴白牙，骂：“你个老不死的花老鼠……你是个坏……流氓！”

就在这时候，莫莲毫无预兆地踏进了我们家门。

那时正好三月，雨一天到晚淅淅沥沥，大地上像是由大米、玉米、小米、南瓜等混合体煮成的一大锅粥，到处一片泥泞。路泥泞，人心更泥泞。

我们家的屋太旧了，厨房墙壁被老烟熏得都看不出是用泥巴舂成的；屋顶乌黑的瓦片也裂了不少，有雨水从那些缝隙中挂下来，击在下面的盆盆桶桶里叮当作响。这时，家里便有如请来了无数支交响乐队，雨越大，那演奏越激烈澎湃，翻江倒海……母亲低声下气地求父亲，修整一下吧，房子倒了你就没有我这么嫩的老婆了，要不晚上谁陪你睡呢？父亲边喝酒边摆着手：“懒得理它，倒了更好，省得花钱推。等我攒够了钱就起新的，与村里其他家一样。我定要让你们住上楼房！”

不只是父亲，似乎姐姐也挺喜欢那旧泥巴房。可能是房子幽暗的光线能衬托她那双眼眸更黑更亮，也可能置身于黑暗中可以暂时忘记自己是谁，感觉更安全。原谅我的好奇与不敬，有好多次在无意的偷窥中，我发现她竟特别中意雨。她躲在房里慢慢地解开上衣，解开里面的小衣，然后让雨一滴一滴地滴在自己白如冬藕的皮肤上。她仰着头、眯着眼，把自己的胸脯微微往上挺……有好多次趁大人不在，她甚至赤身裸体跳到天井里狂舞，边跳边唱，兴奋莫名。

第一书记莫莲推门进来，正是姐姐病倒的第二天。春寒料峭，天气还太凉，姐姐在天井里跳的时间太长了，她病倒了。可能是村民也可能是村干告诉了她，说我们家有一个会跳“大仙”的美人儿，出于好奇她便来了，没想美人儿是个“病秧子”还发着高烧昏睡不醒。一摸姐姐的脑门儿她惊得大喊起来：“快！马上送医院！”

住了三天姐姐才出院。回村后，莫莲对村干说以后花小蔓家就是她的帮扶户了。花小蔓就是我姐。我姐只有小名没有大名。当初，村里有人说她眉眼像狐狸，说这孩子妖，不如叫花狐狸算了？

“你妈才是狐狸！你们家个个都是狐狸生的！”我父亲朝那些人啐了一大口，破口大骂。他嫌他们起的名字太难听了，说，我女儿是花丛中飞着的蝴蝶仙子，该叫仙子。我们家姓花，村里人却不愿意叫她花仙子，说她不配，只愿意称她花蝴蝶。因为她美得不对地方，空有一副皮架子，就算是蝴蝶那也只算是一只死蝶，仅此而已。住院时莫莲说，这么俊俏的姑娘落在你家真个生生给糟蹋了，她是人不是牲口不是动物！所以她做主给改了过来：花小蔓！说，就算是根藤，上面也应该长着花的！

莫莲自告奋勇要扶持我们家，可真难为她了。

开始我爸还不愿意被列入扶贫对象，至于原因他支支吾吾半天不肯说。他央求莫莲只要能解决花小蔓的读书问题，其他则由他自己处理。莫莲说，我会的，这不用你担心，我已跟上级有关部门联系，既然小学暂时进不了，那就到市里的特殊学校吧。但现在特殊学校床位满了，也暂时进不去，不过总会有办法的。这段时间先由我来给小蔓上课吧。倒是你家这个条件就是典型的扶贫对象，一定要列入建档立卡户。

（2）