第06版:banj canghraiz ciemdingh
3上一版  下一版4
 
Hujgeiq
版面导航     
3上一期  下一期4
新闻搜索:  
2019年12月18日 放大 缩小 默认        

Hujgeiq

□ Lingz Siuyangh / 凌秀香
 

Auseiq gou couh deng vunzmbanj riu daengx ciuh bae. Auseiq youq Sinhcouh Meizgvang guhhong, de miz dahlwg caeuq daeglwg he. Bi 1989, de dawz vunzranz cienz senj bae henz giz meizgvang, seizhaenx lwg de doeg siujyoz, daengx ranz vunz senj bae meizgvang le, noix dauq ranzcoj lo. Doeklaeng dahlwg daeglwg de hix youq meizgvang guhhong. Gou mbouj rox ranz vunz de dawz mbouj dawz hujgeiq haeujsim. Bi 2004 Auseiq gvaqseiq le, dawz dauq ranzcoj guh begsaeh. Ngoenzhaenx, lwglan、lwg- gwiz、langwiz ndaw gyog caez dauq soujhauq. Yaek daengz seiz oksang seiz, daihgya cix fwt siengj daengz hujgeiq daeglwg Auseiq mbouj miz byawz daengz, bouxboux fatmoengx caez, doxcam hujgeiq daeglwg Auseiq vihmaz mbouj daeuj ne? Miz vunz laeglemx dwk denva bae cam, laxlawz daeglwg Auseiq soqlaiz mbouj gap hujgeiq gvaq.

Gyoengq hujgeiq ndaw mbanj youq rog guhhong roxnaeuz dajgoeng, mbouj ndaej dauq bangfwngz caeuz- laeuj seiz, gyoengqde couh heuh vunzranz roxnaeuz ranznden bae lawh bangfwngz, leixseih engq mbouj rox noix. Ranz vunz Auseiq mbouj rox gij laex neix, nanzgvaiq……

Fungsug oksang mbanj dou lij dwg haemq gaeuqgeq, dwg aeu vunz bae ramsang. Mbanj dou bae daengz laj bya aiq miz goengleix he gyae, ramsang aeu miz 16 boux vunz, baez 8 boux bouxrengzmaengh, song doih vunz doxlawh ram. Ngoenzde mbouj miz hujgeiq daeuj ramsang, seizgan youh gaenj dem, cij ndaej hawj lwglan、lwggwiz、lanzgwiz ndaw gyog daeuj ram. Hoeng, ngoenzneix lwglan ndaw gyog aeu soujhauq, mbouj ndaej ram. Ndigah, Auseiq gienh saeh neix deng vunzmbanj dawz daeuj gangjriu.

90 nienzdaih, ndwenngoenz bienq ndei lai lo, gyoengqvunz hix rox yiengjsouh lo, gak cungj hoihcomz hix gaen daeuj. Lumjbaenz hoihcomz doengzhag、hoihcomz doengzyieng hoihcomz doengzsaeh daengjdaengj. ndaw mbanj hix mbouj lotlaeng, gaenriengz seizdaih moq, hix hwng guh hoihcomz.

Bi ndeu roxnaeuz song bi comz baez ndeu, mbouj miz maz hozdung, caenh dwg gwn caeuz ndwi, youq ranz hujgeiq gwn, baezneix youq ranz mwngz, baezlaeng youq ranz gou. Daihgya caemh ok cienz, caemh ning fwngz, mwngz cawx byaek, gou ronq noh, de baij congz, bouxboux nyaengqfoedfoed cix angqvauvau. Daihgya gangjgoj, ndoet laeuj, daih- sing caimax, nauhyied dangqmaz.

Bang bouxsai he gag angq mbouj suenq dwg angq. Gvaqlaeng miz vunz dizyi, hawj gyoengq mehyah hix camgya, daihgya caemh angq cij dwg caen angq. Ndigah hoihcomz hujgeiq bienqbaenz hoihcomz gvanbaz huj- geiq lo. Baenzneix ndeicawq haemq lai, daegbied dwg doiq hujgeiq banlaux daeuj gangj.

Baez ndeu, gou ma ranzmeh yawj bohmeh, ngoenzhaenx ngamq bungz hujgeiq godaih doxcomz gwn caeuz. Ranzmeh saujdaih gou miz saeh, de bae ranzmeh lo, mbouj ndaej riengz godaih bae gwn caeuz. Gou naeuz gou lawh saujdaih bae, godaih doengzeiq lo. Gou caeg angq, naeuz:“Nyez daej miz cij gwn, boux najna dungx imq.” Daxboh youq henz riuhehe naeuz:“Mwngz bak gvij youh najna.” Gou naeuz:“Gou siengj bae ngonz hujgeiq gwn caeuz baenzlawz yiengh, mbouj dwg bak gvij ndwi.” Daxboh gig fouznaih dwk riu lo.

Gou riengznaegnaeg byaij youq baihlaeng godaih, byaij daengz bakdou ranz hujgeiq godaih seiz, gou fwt najmong lo, sukyonj youq rog dou. Godaih cix cigsoh byaij haeujbae, daihsing naeuz:“Mehyah gou bae ranzdaiq mbouj ndaej daeuj gwn caeuz, gou daiq dahnuengx daeuj.” Cij ndaejnyi daihgya naeuz:“Angqcoux! Angqcoux dahnuengx! Haeujdaeuj ha!” Coenz vah neix hawj gou sim raeujrubrub, gou daihfueng byaij haeujbae.

Bakdangq baij 4 congz, song congz bouxsai, song congz mehmbwk. Miz geij mehsauj gou baeznduj raennaj, aenvih gou haq ok rog bae gaenq lai bi lo, gyoengq sauj ndaw mbanj gou mbouj ndaej sugnaj caez. Gyoengq mehsauj heuh gou vaiqdi haeuj congz, gou nai coenz vah he:“Gyoengq mehsauj sinhoj lo, dou baez daengz couh ndaej haeuj congz gwn haeux.” Gyoengq mehsauj naeuz mbouj youqgaenj, ndaej daeuj couh baenz lo.

Daihgya doq gwn doq gangjgoj, gangj saeh ranz, lwnh saeh mbanj, dwen hong reihnaz, ging souhaeuj…… Gyoengq mehmbwk gangj ceiq lai dwg saeh lwg bonjfaenh. Gyoengq bouxsai seiz mbouj seiz dawz saeh ndeiriu seiznyez hujgeiq daeuj lwnh, nyex ndaej daihgya riuhoho. Doq gwn doq gangjriu, caen hawj vunz simsangj simhai.

Gangjgangj riuriu, sukdinj gij giliz cingzngeih gyog caeuq gyog, ranz caeuq ranz, vunz caeuq vunz. Saeh iq saeh hung ndaw mbanj, lumjbaenz gij ngaekngeu ranznden、gij doxceng gvanbaz、 lwgnyez beg’iemq daengj- daengj, gyoengq hujgeiq ndaejnyi le mwngz coenz gou coenz son mwngz doeklaeng baenzlawz guh cij ndaej doxhuz doxndei, baenzlawz hawj caez- gya ndaej sim’angq caemhyouq.

Seizneix, moix bi 3 nyied 8 hauh, gyoengq ganbu ndaw mbanj couh cujciz hozdung, hawj gyoengq meh- mbwk ndaw mbanj caemh gwn donq caeuz ndeu. Bang mehmbwk caen ak gangj, lumj roeggacak ndoengfaex nei “cici caca” ciuz mbouj dingz, lwnh roh lwnh yiengh, sing riu raq sang gvaq raq, yaek hwnj gwnz mbwn bae lo. Gyoengq ganbu ndaw mbanj lij ciq aen gihvei neix, son gyoengq mehranz guh lwgbawx aeu hauqgingq bouxlaux. Byawz hauqgingq bouxlaux, ngoenzde couh ndaej haenh, byawz guh mbouj ndei, ngoenzde couh deng naeuz. Boux deng naeuz, gyaeuj ngaem ndaej yaek roengz congz bae. Boux ganbu ndaw mbanj raen le naeuz:“Mbouj yungh ngaemgyaeuj ne, caeuq bouxlaux nyinhloek, baezlaeng gaij gvaq couh baenz lo.” Doeklaeng lij daengq gyoengq mehranz, aeu dawz maenh bouxgvan swhgeij, mbouj hawj de bae guhdoj. Guhdoj aiq saengq ngaenz- cienz seuqsat mbouj suenq, mbouj miz ngaenz guhdoj aiq rox bae guhcaeg ciengjgiep famhcoih bw!

Moix bi gouj nyied cogouj, dwg cietcungzyangz, gyoengq ganbu ndaw mbanj cingj gyoengq bouxlaux ndaej 60 bi doxhwnj ndaw mbanj caemh gwn donq caeuz ndeu. Moix baez seizneix, gyoengq bouxgeq cungj haenh naeuz: “Seizdaih moq caen ndei, gwn ndei youh vuenyungz, ganbu daeuj gvan- sim, mbouj lumz dangj aencingz. Miz di bouxlaux dinfwngz mbouj lingzleih, mbouj ndaej daeuj caemh gwn, gyoengq ganbu couh dawz haeuxbyaek soengq daengz ranz bae.

Daegbied gij fungsug aeuyah mbanj dou hix ciemhciemh gaijbienq lo. Mwhgonq caeuzlaeuj aeuyah hung raixcaix, ranz beij ranz guh daizlaeuj lai, lumjbaenz doxdax ni. Nauh rug- moq hix nauh ndaej haemq gvaq- bouh, miz baez lij loengh dwk yahmoq daej bae, roxnaeuz fatseng gij saeh diuqga. Seizneix aeuyah mbouj hwng guh daizlaeuj lai lo, hix mbouj hwng nauh rugmoq lo. Dauqfanj hwng youq ngoenzde dap daiz biujyienj, cingj gyoengq vwnzyidui daeuj ciengqgo diuqfoux, gyoengqvunz youq laj daiz gwngwn riuriu.

Yahmoq lwggwimoq naengh youq cungqgyang laj daiz, yahbuenx goeng- buenx naengh song henz, caencik baengzyoux humx seiqhenz, daengx mbanj vunz doxlwnz daeuj caeuq gvanbaz moq gingq “laeuj” gangj vah hoh. Seizneix mbouj hwng gwn laeuj baenzlai lo, caezgya gingq “laeuj” cungj dwg ndingq yinjliu youq ndaw cenj. Hix mbouj yungh baez he couh ndoet caez, gwn saek gaemz song gaemz hix baenz. Yienghneix dwg gij fungsug moq aeuyah lajmbanj, mbanj dou gaenq miz sam ranz haidaeuz baenzneix guh lo, mbanjnden caemh gaenq miz vunz baenzneix guh gvaq lo.

“Seizneix ndwenngoenz ndei lo, daihgya gwndaenj mbouj you. Raeuz cij dwg vih angqhoh、vih nauhyied、vih simhai ndwi. Caiqnaeuz, youq aen seizdaih moq, raeuz wnggai caeuq gij doxgaiq moq doxciep, ce gij gizndei fungsug mwhgonq roengz, vut gij nduknaeuh fungsug mwhgonq bae.” Neix dwg gij vah boux ganbu mbanj dou miz baez ndeu gangj.

Raen daengz ndaw mbanj baenz- neix doxhuz, baenzneix fouqmiz, sim gou caen angq. Gyoengq vunzmbanj ndaej gwn imq gwn ndei le, rox bae yiengjsouh gij vuenyungz ndawsim ndaw uk! Caen dwg seizdaih bienq, sim vunz hix riengz bienq.

Youq gwnzmuengx ciengz raen sibinz “lwgmbwk ma ranzmeh”, gyoengq mehmbwk cungj daenj buh gyaeundei, fwngz riuj mbaq rap dox- gaiq, bouxboux naj riunyumj, angq- vauvau, duivuj raezrangrang, sing riu sing gangj cienz mbouj daengx, nauhyied fouzbeij …… Neix mbouj dwg hujgeiqmbwk ma ranzmeh ma? Cungj hozdung neix youq mbanj dou caengz raen gvaq, hoeng, gou maqmuengh gyoengq hujgeiqmbwk gaenq lai bi mbouj baedauq, ndaej dauq gip gij cingzngeih, doxiu ma ranzmeh, hawj ndaw mbanj engqgya doxhuz.

Seizneix dungceh gvaq laj bya laeng mbanj dou, roenngeihgaep、roengauhsuz gvaq naj mbanj dou, feihgihcangz liz mbanj dou ngamq miz 5 goengleix gyae. Gyaudoeng fueng- bienh, angqcoux gyoengq beix- nuengx diegrog daeuj mbanj dou guh hek! Ndaw yienh dou miz aen singz gaeuqgeq gyaeundei caj mwngz daeuj youz, Bogamjcuengh miz dieggaeuq Baeuqroxdoh goengsiennduj Boux- cuengh deq mwngz daeuj yawj!

(sat)

Hujgeiq

 
 
 
   
   
   


版权所有 广西民族报

联系电话:0771-5528076 5559552
传真:0771-5528087 电子邮箱:gxmzbw@163.com
地址:广西南宁市桂春路16号 邮政编码:530028
 

关闭