“Duzgaeq biek hihlaeuh, duzma daeuj danggya; bi moq daeuj lona, coux bima sim’angq.” Hot fwen neix dwg boux canghfwen he ciengq aen cieng 2018, gij eiqsei dwg daengz cieng lo, vunzraeuz bouxboux vuenheij ranzranz angqyangz.
Fungsug Bouxcuengh raeuz dwg yienghneix: Gvaqcieng aeu gangj vahndei saeh’angq, mbouj ndaej gangj vahcouj saehrwix, danghnaeuz lwg- nyez luenh gangj vahcouj vahhaeu, aeu deng bouxlaux ndaq daengz gyaeuj ngaemngaem bae.
Yienghneix gangj daeuj, gou aeu gangj di saeh’angq gvaqcieng ranz gou hawj daihgya dingq gonq. Vah dwg gangj ranz gou, gizsaed dwg gangj gij saeh sam ranz vunz: Ranz gou、 ranz dahnuengx、ranz daegnuengx. Doengzseiz, youh dwg gangj gij saeh vunz sam daih dem: Daih goeng、daih boh、daih lan.
Sien gangj saeh’angq daih goeng gonq. Bohda gou bineix ndaej 80 bi lo, seizgonq de youq Nanzningz aen yihyen he guh canghyw, 20 bi gonq de rim 60 bi le duiyouh, wngdang youq ranz yietnaiq lo, de dauq daiq mehdaiq bae Gvangjdungh caiq ra hong guh—— Miz aen yihyen he cingj de bae guh canghyw conhgyah, gvaqlaeng song bouxlaux youq baih- haenx cawx ranz youq, daengz seizneix song laux ngamq lw boux he ma gvaqcieng lo. Bohda naeuz, de ma gvaqcieng ceiq siengj baema ranzcoj gvaq haemh ndeu.
Ranzcoj bohda youq Sanglinz Yen, mbanj de dwg aen Mbanjcuengh. Nienz coit, dou buenx bohda ma ranzcoj. Seizgonq, aen mbanj de gungzhoj lai, seizneix bienq fouqmiz di lo, aenvih vunz mbanj rox dauz gim, geij bi neix haujlai bouxsai ndaw mbanj cungj bae daengz Feihcouh dauz gim, vunz cungj heuh mbanj neix guh “Mbanjdauzgim”.
Baema daengz mbanj le, bohda angq raixcaix. De naeuz, seizgonq mbanj de cungj dwg ranznaez, seizneix dauqcawq hwnj ranzlaeuz suijniz moq, miz di ranzlaeuz guh ndaej ndei lai, caeuq ndaw singz gij ranzlaeuz bengz daengz geij bak fanh haenx ca mbouj geijlai. Ndaw mbanj lij miz haujlai ranz vunz cawx ndaej ci’gyauzceh dem. Yienghneix couh gvaiq mbouj ndaej miz vunz youq gwnz muengx raiz naeuz, Mbanjdauzgim fatcaiz lo, vunz- mbanj bae dauz gim ndaej cienz lai cungj daengz Nanzningz cawx ranz, lij miz vunz aeu ndaej maex ndaem Feihcouh maranz dem. Dauqdaej dwg yienghneix lwi? Vunzmbanj lwnh dou dingq, gij vah gwnz muengx miz di gangjboq lo, gyoengq vunzmbanj bae Feihcouh dauz gim, dwg aeu mingh bae vuenh di cienz, lijaeu mbaet gwn mbaet yungh, rom cienz geiq ma ranz, seizneix gvaqcieng haujlai vunz cungj sij mbouj ndaej maranz, aenvih biuqfeihgih bengz daengz mbaw aeu 8000 lai maenz bae. Caiq gangj la, ndaw mbanj daengz seizneix lij caengz miz lwg lawz aeu ndaej maex ndaem Feihcouh maranz.
Vunzmbanj youh naeuz, yienz- naeuz ndaw mbanj caengz fouq lumj ndaw singz, hoeng geij bi neix baihgwnz bang guh loh suijniz、guh daizheiq moq、guh lohdaeng daiyangz- nwngz…… Seizneix ndaw mbanj gyanghaemh lohdaeng ronghsagsag, gyoengq mehmbwk haemhhaemh bae gwnz daizheiq diuq fouxgvangjcangz.
Ndaw mbanj bienqyiengh lai dahraix, bohda raen le sim’angq lai lo. Dou laihnaeuz gij saeh neix dwg saeh’angq de lo, siengj mbouj daengz bouxlaux lij miz saeh engq angq: Bungz daengz bouxlaux ndaw mbanj roxnaj le, song goenglaux aeu Vah- cuengh gangj daengz gij saeh seiziq, bohda angq daengz naj riu lumj boux lwgnyez yienghhaenx.
Gangj gvaq gij saeh angq bohda le, couh gangj saeh’angq sam beix- nuengx dou lo. Beixnuengx dou cungj gvaq 50 bi, yaek bienqbaenz bouxlaux lo. Bouxvunz yaek bienq laux le, cungj maij dawz gij saeh lwgnyez daeuj gangjgoj, lwgnyez ranz lawz doeg ndaej saw、ra ndaej gwn, bouxlaux ranz haenx couh bi daengz byai caeuq vunz cejdaihbauq. Bi’gvaq lwgnyez dou cungj guh ndaej bae di: Gou dwg daeggo, lwg gou ceiq hung, de youq aen singz hung he hwnjban, bi’gvaq ndaej danhvei yawjnaek di le, ngaenz- hong ndaej lai gvaq gou lo; dahnuengx dwg beixnuengx daihngeih, bi’gvaq lwgmbwk de daihhag baetnieb le ndaej haeuj yihyen bae guh canghyw lo; daegnuengx dwg nuengx iq, dahlwg de lij doeg siujyoz, bi’gvaq ranz de cawx ndaej aen ranz moq, aen ranz moq liz aen cunghyoz mizmingz gig gyawj, ngoenzlaeng lwgnyez miz muengh ndaej haeuj aen hagdangz haenx bae doegsaw. Gij saeh dou cungj dwg saeh ndaw ranz, cungj dwg gij saeh iqetet, hoeng beixnuengx dou nyinhnaeuz saeh lwgnyez couhsuenq caiq iq, doiq dou daeuj gangj cungj dwg saeh ceiq hung, lwgnyez guh ndaej bae di ndeu, doiq dou daeuj gangj couhdwg saeh ceiq angq.
Bouxlaux ndiepgyaez lwgnyez, lwgnyez couh rox hauqgingq bouxlaux. Haemhndaep, sam ranz dou gyonj gwn cieng, gou naeuz bi daengz byai bouxlaux dwgrengz lai lo, siengj dingq lwgnyez gangj di vah ndeidingq. Sam boux lwgnyez cungj naeuz ndei. Lwg gou gangj gonq, de naeuz gvaqcieng daj singz hung baihrog ma Nanzningz, raen bohmeh byoemgyaeuj caengz hau liux, ndangdaej lij suenq ndei, de sim’angq raixcaix, gou caeuq mehyah dingq le ndawsim raeujrubrub; dahlwg dahnuengx naeuz de ndaej haeuj yihyen bae guh canghyw, bohmeh daj de iq daengz hung causim lai lo, seiz- neix caengz geq geijlai byoemgyaeuj cungj hau liux, de baenzseiq vunz aeu hauqgingq bohmeh, bohmeh de dingq le raemxda conh lo…… Daengz dahlwg nuengx iq gangjvah, de najmong lai ndoj daengz baihlaeng daxmeh bae,dou heuh bae heuh dauq de cungj mbouj guhsing. Hix gvaiq mbouj ndaej de, nienzgeij de iq lai, yienznaeuz de caeuq song boux hung dwg beixnuengx, lij suenq guh beix- nuengx caen dem, aenvih sam boux cungj dwg lwgnyez dogseng, nuengx ranz au、nuengxbiuj couhdwg nuengx caen lo. Hoeng sam de nienzgeij ca daiq lai lo: Daeggo hung gvaq dah- nuengx iq 20 bi, dahcej hung gvaq dahnuengx iq 15 bi, song boux hung caeuq boux iq mbouj doengz seizdaih, baenzlawz gangj ndaej daeuj ne.
Gvaq yaep he, siengj mbouj daengz dah iq guh gienh saeh geizheih he. De rag fwngz dahcej naeuz:“Song raeuz doxdax ban fwngz?” Dahcej naeuz:“Mwngz ngamq 10 bi, baenz- lawz ban ndaej gvaq dahcej?” Daxmeh nuengx iq naeuz:“Gaej gangj hw, de vunz iq rengz hung lumj duzguk, caeuq doengzhag ndaw ban doxdax ban fwngz, bouxboux cungj saw de liux.” Song cej nuengx doxdax ban fwngz gvaq le, dahcej caen deng dahnuengx gaemh fwngz roengzbae.
Dou bouxlaux doq riu doq naeuz:“Haengjdingh dwg dahcej nyiengh nuengx iq.” Sawqmwh, dahnuengx iq buet daengz baihlaeng daeggo bae, song fwngz got maenh ga daeggo, sikhaek ok rengz umj daeggo hwnj- daeuj…… Yienznaeuz de ngamq umj ndaej hwnj di ndeu, hoeng daeggo miz baenz bak lai gaen hw.
Dou bouxboux cungj doeksaet yat.
Dahnuengx iq naeuz:“Sou cam gou guh saeh maz ceiq angq, neix couhdwg saeh ceiq angq gou.”