Liujcouh Si Dwzyin Siujyoz haj(1)Ban Veiz Vanhminz

柳州市德润小学五（1）班 韦欢珉

Ranz gou buen ranz moq le, gou couh roxnaj le ranznden moq doengz caengz laeuz haenx. Ranzcawj dwg boux au coz ndeu, de singq Buen, ranz de gungh miz sam boux vunz, miz lwgsai iq ndeu, lij caengz gaeuq sam bi. Haeujhaeuj okok duenh seizgan ndeu le, dou song ranz couh sug lo. Daegnuengx iq gyaez daeuj ranz gou caeuq gou guhcaemz、 dingq vunzhung gangj gojgaeq.

Miz ngoenz ndeu, ranznden miz song boux najseng daeuj, laxlawz dwg goeng caeuq buz daegnuengx ranznden daeuj yawj daeglan lo. Ndang goeng byom sang, byoem hauraiz, de gig maenhgangj. Buz hix swnzsienh hozunq. Hoeng gou caeuq Goengbuen daih’it baez raennaj cix nauh ok vahriu lo：Gou rox au dwg singq Buen(yaem vahgun dwg Pan), hoeng goeng cix lwnh gou aeu heuh de “Goengbanh(yaem Vahgun)”. Gou cingq ngeizvaeg ne. Aubuen gej naeuz, Vahgun Goengbuen mbouj biucinj, dawz “Pan”gangj baenz “Banh”lo. Aenvih gyoengqde dwg Bouxcuengh, gangj Vahgun seiz mizseiz couh daiq miz di fatyaem Vahcuengh haeujbae. Lumj yaem Vahgun “qih”yungzheih doeg baenz yaem “cih”, “qix”doeg baenz “gix”; yaem“tih”doeg baenz “dih”, dawz “tingh”doeg baenz “dingh”, daengj- daengj.

Gvangjsih dwg Bouxcuengh sw- cigih, gou dauqdaej miz gihvei caeuq Bouxcuengh caenmaed baedauq lo.

Goengbuen caeuq Buzbuen cungj gangj Vahcuengh, mwh gyoengqde gangj vah, gou coenz ndeu cungj dingq mbouj rox; Goengbuen lij rox eu fwen Bouxcuengh dem, de baez eu fwen, singyaem caeuq gamjcingz cungj gig gamjdoengh vunz, yienznaeuz gou lij dwg coenz ndeu cungj dingq mbouj rox, hoeng gou ndaej gamjsouh daengz de eu fwen seiz gig angqyangz. Goengbuen naeuz yaek son gou gangj Vahcuengh. Yienghneix gou couh rox gangj le lumj“gwnngaiz”、“gwnnoh”、“bya”……Moix baez hag daengz swz moq, cungj daeuq ndaej gou nyaenx mbouj ndaej riuhaha, gou roxnyinh hag Vahcuengh mizyinx lai lo.

Hoeng seizndei cungj dwg mbouj raez. Miz ngoenz ndeu, Goengbuen bienq ndaej nyapsaebsaeb, hix mbouj nyienh son gou gangj Vahcuengh lo. Yienzlaiz dwg Aubuen gvaiq Goeng- buen, naeuz de gangj Vahgun mbouj biucinj. Mbouj hawj de son nuengxiq doeg saw gojgaeq、 ciengq go lwgnyez, yousim yienghneix guh nuengxiq gangj Vahgun deng daiq miz yaem Vah- cuengh, yingjyangj de ngoenzlaeng hag Vahgun. Hix mbouj hawj Goengbuen caiq son gou gangj Vahcuengh, lau“nguh vunz”.

Goengbuen nyapnyuk lai lo. De gangj seizneix bouxcoz gig noix rox gangj Vahcuengh lo, couhsuenq rox gangj hix mbouj nyienh gangj lai. Aenvih gyoengqde roxnyinh gangj Vahcuengh saetnaj. Hoeng Vahcuengh dwg gij vwnzva dijbauj Bouxcuengh ha! Guekgya hix itcig baujhoh Sawcuengh, baecinj youq dieg Bouxcuengh doihengz sawjyungh Sawcuengh. Youq Gvangjsih gak dieg, haujlai gaiqbaiz danhvei、lohbaiz gwnzde cungj yungh Cuengh Gun song cungj saw daeuj sij; dendaiz、densidaiz hix hailaeb le Vahcuengh cietmoeg. Youq mbawcienz guek raeuz gwnzde miz haj cungj cihsaw, faen- bied dwg Sawgun、Sawmungzguj、Sawcangcuz、Sawveizvuzwj caeuq Saw- cuengh, gangjmingz Sawcuengh raeuz dwg bouhfaenh cujyau gapbaenz cihsaw Cungguek. Gig youqgaenj ne.

Mbouj geij nanz, Goengbuen ma ranzcoj lo. Gizsaed, de dwg bae camgya ranzcoj banh aen cietfwen “sam nyied sam Bouxcuengh”lo. Gou caensim maqmuengh Goengbuen ndangcangq、saedceij vuenyungz, youq ndaw fwen Bouxcuengh ra ndaej gij angqyangz de.

(bouxson Dungj Yen bouxhoiz Ouh Caijfangh)

我家搬了新居后，认识了同一楼层的新邻居。是一个姓潘的年轻叔叔，一家三口，有一个不到三岁的小男孩。进进出出一段时间后，我们两家互相熟悉了。小弟弟喜欢来我家，和我一起玩游戏、听大人讲故事。

有一天，邻居家出现了两个新面孔，原来是小弟弟的爷爷和奶奶来看孙子了。爷爷瘦高的个子，头发花白，非常健谈。奶奶容貌慈祥，和蔼可亲。可是和潘爷爷第一次见面的时候却闹出了笑话：我知道叔叔家姓潘，可是爷爷却告诉我让我喊他“班爷爷”。我心里正纳闷着呢。潘叔叔解释说，潘爷爷的普通话不标准，把“潘”发音成了“班”。因为他们是壮族人，说壮语的人有时说普通话会带有壮语口音。如“七”音容易读成“鸡”音，把“去”字读成“据”；“踢”音容易读成“低”音，把“听”字读成“钉”字，等等。

广西是壮族自治区，我终于有了跟壮族亲密接触的机会。

潘爷爷和奶奶都讲壮语，当他和奶奶对话的时候，我可是一句也听不懂；潘爷爷还会唱壮族山歌，他唱起山歌来，声情并茂，我还是一句也听不懂，但能体会他唱起山歌很快乐。潘爷爷说要教我讲壮语。于是，我就学会了如吃饭叫“根哀（gwnngaiz）”，吃肉叫 “根挪（gwnnoh）”，鱼儿叫“叭（bya）”……每次开始学新词，总把我逗得哈哈大笑，让我觉得壮语有趣极了。

可是好景不长。有一天，潘爷爷闷闷不乐的，也不肯教我说壮语了。原来是潘叔叔责备潘爷爷，说他的普通话不标准。不让他给小弟弟读故事书、唱儿歌，担心会让弟弟说的普通话带着壮语口音，影响他以后的普通话学习。也不让潘爷爷继续教我说壮语，说是会“误人子弟”。

潘爷爷很苦恼。他说现在的年轻人很少会壮语，就算会也不肯多说。他们总觉得说壮语很丢人。但是壮语是壮族人民的文化精髓啊！国家一直在保护壮文，批准在壮族地区推行使用壮文。在广西各地，许多单位牌匾、路牌上都会用壮汉两种文字书写；电台、电视台也开设了壮语节目。在我国的人民币上有五种文字，分别是汉字、蒙文、藏文、维吾尔文和壮文呢，说明咱们壮文是中国文字的主要组成部分。很重要呢。

不久，潘爷爷回老家了。其实，他是参加在老家举办的“壮族三月三”歌节去了。我衷心地祝愿潘爷爷身体健康，生活开心，在他的壮族山歌中找到他的快乐。

（指导老师 董 燕）