Gaen roengqdaeuj dwg Liuz Gvangjda. Naj aek de venj gaiq yinhcangh he.

Gij doz ndaw yinhcangh gaenq yawj mbouj raen lo, aenvih de gingciengz raek okdaeuj hawj vunzlai yawj, seizgan baez raez couh mumjgyumq liux. Duenh seizgan neix, song gip bikmax Meijgoz youq ndaw ndang de in lai, ngoenznaengz banhaemh de cungj swenj song mbat. Danghnaeuz de caenh swenj baez he, dou couh dik rwz caj de swenj baez daihngeih, danghnaeuz de mbouj swenj, dou couh nyinhnaeuz de gaenq dai lo. Youq mbanj dou, de dwg bouxvunz saekseiz cungj ndaej dai haenx. Dou siengj mbouj daengz de daeuj, de saemxsax dwk byaij haeuj ranz gou, baegfoedfoed. Ngamq haeuj dou de couh naeuz, gou aeu vaiqdi caeuq Veiz Huj gangj, gou mbouj ndaej youq ndaw ranz mwngz hemq in. Laxlawz de siengj youq ndaw seizgan ngamq in gvaq youh caengz in baez ngeih haenx, caeuq Veiz Huj lwnh gij saeh swhgeij liux bae, yawj ndaej ok gij vah de rom haujlai nanz lo, lumjbaenz haemh neix mbouj caeuq Veiz Huj lwnh liux couh mbouj miz seizgan lo, gipmuengz youh caj mbouj gib. De vavava couh gangj lo. De gangj ndaej gig vaiq, lumjbaenz baihlaeng lij miz song gip bikmax Meijgoz mbin coh de nei. Ndigah dou mbouj miz saek boux dingq rox de gangj gijmaz. Daengx ranz vunz dou cungj dik rwz nyi, hoeng lij dwg dingq mbouj cingcuj.

Daxboh gou naeuz, menh di he, mwngz ndaej mbouj ndaej gangj menh di he?

Liuz Gvangjda naeuz, mbouj ndaej menh, danghnaeuz menh roengzdaeuj, gij vah gou couh gangj mbouj liux lo.

Dou caenhndei youzcaih de youq baihnaj mbawsiengq Veiz Huj luenh gangj luenh damz, de dwg caeuq Veiz Huj gangjvah, youh mbouj dwg caeuq dou gangj, dou dingq ndaej cingcuj mbouj cingcuj youh miz maz gvanhaeh ne.

Hoeng mboujguenj baenzlawz yiengh, doek- laeng Liuz Gvangjda lumj cuengq rapnaek roengzdaeuj nei. Gou dauj cenj raemx he hawj de, de mbouj ndoet, de naeuz gou dauqma lo, gou mbouj ndaej youq ndaw ranz mwngz hemq in.

Gvaqlaeng dwg Mehcunh, youq dangqnaj mbawsiengq Veiz Huj, de gijmaz hix mbouj gangj, song lwgda ngawhngawh dwk yawj Veiz Huj, yienzhaeuh couh bae mo diuzcag venj mbaw siengq haenx, ngeihcib bi gvaqdaeuj, de ceiq dawzyinx dwg diuzcag lo. Dahlwg de Muenghcin cungj rag de. Seizneix dou cij rox Dahmuenghcin sinhoj lai lo, guh dahlwg mbouj rox daxmeh seizlawz laeghoz dai haenx sinhoj lai lo, Dahmuenghcin baenzsau daengz seizneix cungj caengz okhaq, daj haet daengz romh cungj deq daxmeh, gou naemj, dwg mbouj dwg yienghneix: Danghnaeuz ngoenz nduj daxmeh de dai le, gamxdou ranz de ngoenz daihngeih haengjdingh ngaiz bouxgouzvaen daemh laemq bae? Mehcunh gaenbonj mbouj rox Veiz Huj dwg byawz, boux mehmbwk daengx bi cungj baenz bingh he, ndaw uk de haengjdingh caenhmiz dai, cix mbouj miz mbanjranz, engqgya mbouj miz vunz ndaw mbanj lo. lij miz, bouxvunz gingciengz nauh laeghoz he, de miz gijmaz vah lwnh hawj bouxwnq? De gijmaz cungj mbouj gangj. Gvaqlaeng dou cij rox, dwg dahlwg de yaeuh de gvaqdaeuj, Dahmuenghcin naeuz, sou gaej maqmuengh daxmeh gou gangj coenzvah he, gou yaeuh de daeuj caenh siengj hawj de yawj Veiz Huj baez he, aenvih de dwg bouxvunz cojgvaq he. Hawj Veiz Huj yawjyawj de gou couh hozroengz lo. Youq gwnz ndang Mehcunh miz haujlai saeh mbouj bingzciengz, de lix ngoenz he, gij saeh mbouj bingzciengz neix couh fatseng ngoenz he, lauheiq, de dawz seizheiq ndei daengx mbanj vunz cungj ciengj bae la?

……

Geij haemh neix, baihnaj mbawsiengq Veiz Huj cungj miz vunz saemzsaemz-sezsez, Veiz Huj dwg bouxbaed gyoengqde, gij namh baihnaj de, cungj ngaiz caij ronghsag liux. Hoeng mboujguenj gyoengqde gangj gijmaz, saeknaj de cungj mbouj bienq saek di, daj seizhaenx le, dou baez byaij gvaq dangqnaj mbawsiengq de, cungj dawzsim raixcaix, lau baezlawz mbouj siujsim, mbawsiengq Veiz Huj doek roengzdaeuj, dek sanq liux.

Daxmeh gou naeuz, gyoengqvunz ndaw mbanj cungj caeuq Veiz Huj lwnh gvaq lo, dwg mbouj dwg dou hix caeuq de lwnh baez he? Mboujne mwh de dauqma, dou dauqfanj mbouj rox gangj gijmaz lo.

Daxboh gou naeuz, gangj gawqviz, gou dwg daxboh de, caj de dauqma le, gou heuh de goenggingq daeuj daengz dangqnaj dou gonq, hemq gou sing daxboh he, caiq hemq mwngz sing daxmeh he, yienzhaeuh dou caiq caeuq de gangj. Danghnaeuz gou mbouj sim’angq, lij fak de mbat he, gvaq cib geij bi cij dauqma, daeglwg lawz lumj de nei, youh mbouj dwg daengz guek rog bae, cedmeh de.

Dou cungj maqmuengh Veiz Huj vaiqdi dauqma. Gyoengqvunz daengx Mbanjgya’gvangq, cungj caj de. Ngoenznaengz cungj miz vunz cam: Veiz Huj seizlawz dauqma?

Mwh song boux vunz najseng bongx douranz gou baihrog cingq fwn doek. Cungj fwnmoenq haenx, baez doek cib ngoenz buenq ndwen cij dingz. Goenq faexgeq ranz gou dawzyagyag, geij aen lwgmaenz ndaw daeuh haenx ngaiz gangq dwk naeng cungj dek lo, ndaw ranz cungj dwg gij feih lwgmaenz cug haenx. Dou cungj humx youq henz feiz, caj gwn geij aen lwgmaenz haenx.

Seizhaenx dou yiengj lo. Daxmeh gou bae hai dou, song boux vunz daenj buhboemz boux dangbing haenx ndwn youq bakdou gou. Mwh gyoengqde raen dou, gwnz naj lumjbaenz geizheih raixcaix. Boux he cam, gizneix dwg ranz Veiz Ginhgan lwi?

Daxmeh gou naeuz, dwg ha, sou dwg?

Dou caeuq Veiz Huj caemh aen heiqduenz he, mehbaj, dou ra raen sou lo. Boux haenx naeuz. (11)

接下来是刘广大。他的胸前挂着勋章。

勋章的图案已经看不见，因为他经常戴出来展览给人看，日晒雨淋的就变得模糊了。这段时间，他每天晚上都要嚎叫两遍，来抵抗身体里那两块美国弹片的袭击。如果他只叫一遍，我们就会竖着耳朵，等着他喊第二遍，如果他不喊，我们就会认为他已经死去。在我们村，他是一个随时都会死去的人之一。我们没想到他会来，他踉跄着走进我家，气喘吁吁。一进门他就说，我要赶快跟韦虎说，我不能在你家喊疼。原来他抓住两次疼痛间歇期的时机，来完成他对韦虎的倾诉，看得出为了这次倾诉他积蓄了很久，好像今晚再不说他就没有机会一样，匆忙而又迫不及待。他哇哇哇地说开了。他说得太快，好像身后仍然有两块美国弹片朝他飞来似的。所以我们没有一个人听清楚他是在说什么。我们全家人都竖起了耳朵，但是仍然听不清楚。

我爸说，慢一点，你能不能慢一点？

刘广大说，不能慢，如果慢下来，我的话就说不完了。

我们只好由着他在韦虎像前劈劈啪啪地乱放炮，他是在跟韦虎说话，又不是跟我们说，我们听得清楚听不清楚又有什么关系。

但不管怎样，最后刘广大如释重负。我倒了一杯水给他，他没有喝，他说我得走了，我不能在你家喊疼。

后来是乜春，在韦虎的照片前，她什么也没有说，两眼直愣愣地看着韦虎，然后就去模那根挂照片的绳子，二十年来，她最感兴趣的东西就是绳子了。她的女儿盼春将她拉住。这个时候我才知道盼春是多么的艰难，做一个随时准备要上吊的人的女儿是多么艰难，漂亮的盼春至今没嫁，她一天到晚都陷入和她妈的较量之中，我想，会不会是这样：如果乜春头一天死去，第二天她家的门槛就会被求婚的人踏破？乜春根本就不知道韦虎是谁，一个常年生病的女人，她的脑子肯定只有天堂，而没有村庄，更不用说村庄里的人了。另外，一个经常闹上吊的人，她会有什么话跟别人说？她什么都没说。后来我们才知道，是盼春骗她来的，盼春说，你们不要指望我妈说一句话，我骗她来只想让韦虎看一看她，因为她是一个可怜的人。让韦虎看一看她我就心满意足了。乜春身上发生太多的奇迹，只要她活一天，奇迹就会发生一天，也许，她把我们村全部的好运都抢走了？

……

这些个晚上，韦虎的照片前总是站着喋喋不休的人，韦虎是他们的神，他面前的地板，被踩得光亮。但是不管他们说什么，他都用同一种表情看着他们，从此以后，当我们走过他的照片跟前，都会小心翼翼，生怕一不小心，韦虎的照片会跌下来，摔个粉碎。

我妈说，村里的人都跟韦虎说了，我们要不要也说一说？要不然他回来时，我们反而不知道说什么了。

我爸说，说个卵，我是他爸，等他回来了，我先要他恭恭敬敬地来到我们面前，喊我一声爸，再喊你一声妈，然后我们再跟他说。如果我不高兴，我还会扇他一把掌，过了十年才回来，哪个儿子像他，又不是出国，他妈的。

我们都盼韦虎早一点回来。整个加广村的人，都在等他。每天都有人打听：韦虎什么时候回来？

那两个陌生人敲我家的门时外面正在下雨。细细的那种雨，这样的雨要下十天半个月才停。我家的老树根燃得正旺，火灰里的几个红薯已经被烤裂了皮，家里全是熟红薯的味道。我们都围在火边，等着吃那几个红薯。

这时候门响了。我妈去开门，两个穿着军大衣的人站在我家门前。当他们看见我们的时候，脸上的表情异常的惊喜。他们中的一个说，这是韦金干家吗？

我妈说，是啊，你们是？

我们是韦虎剧组里的，大娘，可找到你们了。那人说。 （11）