It

Gij saeh duzroeg, gizsaed mbouj fukcab, hoeng gangj daeuj vah couh raez lo.

Ndwencieng saedceij ndei. Gai Naznamz guh “roegvameiz doxbuek daihciengjsai” doxdax it bi baez ndeu haenx.

Roegvameiz doxbuek, couhdwg roegvameiz daxdoj. Gai Naznamz ndaw Byacibfanh, roegvameiz doxdoj dwg miz conzdungj bw. Sawgai Mingzcauz fanhnienz geizgan louz roengzdaeuj haenx geiq naeuz: Naznamz ndaw bya, dieg gvangq vunz noix, nywj lai faex mwn, nit lai raeuj noix, rengx dumh mbouj dingh; dan miz roeg lai, daengx bi ciuzheuh, baez daengz ndwencieng, dingh miz roeg doxdoj, gaenhlaenz bak leix, laux nyez sai mbwk, cungj daeuj ngoenzyawj……. Neix couhdwg gangj, gij lizsij roegvameiz doxdoj gig raez. “Vwnzgwz” geizgan, miz aen “swcingh” gunghcozcuj he cap youq Gai Naznamz gvaq “ndwencieng gwzmingva”, gyoengqde aeu roegvameiz doxdoj veh haeuj ndaw “seiqgaeuq” bae, roengz lingh gimq guh, lizsij “roegvameiz doxdoj” couh duenh le haujlai bi. Daengz ngeihcib sigij betcib nienzdaih co, vunz Naznamz gaijgwz hailangh, sien fouq caez fouq, gyoengq beksingq gwn imq daenj raeuj le couh siengj guh saeh yinx saeh angq, naeuz swnj minzfungh minzsug goj baenz, naeuz fazyangz conzdungj hix ndaej, yienghneix roegvameiz doxdoj youh hwng hwnjdaeuj lo. Dangyienz, cawz gaeuq caux moq, aen coh neix ndaej vuenh bae, “roegvameiz doxdoj” aen coh neix doj lai, heuh roegvameiz doxbuek daihciengjsai, gawq mbouj saetbae gij eiqsei yienzbonj, youh gaeuq haenq, youh gaen hwnj seizdaih.

Mbaw gvangjgau ceijnding cihgim nem youq gyaeuj gai mbouj daengz sam ngoenz, gyoengqvunz bae haw haenx couh aeu siusik daihciengjsai cienz doh seiq fueng bet baih, gyoengqvunz cungj angq hwnjdaeuj lo. Gyoengqvunz ndaw diegbya Byalaux Cibfanh, soqlaiz miz gij conzdungj gaeb、ciengx、roegvameiz doxdoj，seizneix raen miz daihciengjsai, bouxboux cungj vid gen vid ga, siengj youq gwnz daihciengjsai beij sawhingz. Ndigah, laeblaeng bouxboux cungj gaeb roegvameiz daeuj saeqsim ciengx gyauq, caj ngoenz daihciengjsai daeuj daengz.

Dauqdaej muengh daeuj ngoenzndei lo!

Ndwencieng cibhaj, cingq dwg Gai Naznamz ciet conzdungj roegvameiz doxdoj, “Roegvameiz doxbuek daihciengjsai” doxdax hainduj lo. Cingq dwg seiz nduj aenbi, seizcin mbwn raeujrubrub, gofaex did ngaz, gij va hai caeux gyaeundei dangqmaz. Gyoengqvunz Gai Naznamz daj ndwencieng co’ngeih baiq dojdeih dauqma le, couh ngoenzngoenz baet dieg baet gai, aeu Gai Naznamz gungxgungx gokgok cungj baet ndaej seuqseuq saksak daeuj coux bouxhek gak dieg. Gak aen diemqbouq, huq hix gaenq bwh ndaej caezcienz. Gaiveijvei, hawciengz guenjleix veijyenzvei, godij lauzdungcej hezvei lij lienzhab guh ok gietdingh: Doxdax geizgan, raemxcaz mienxcienz gung’wngq, gak aen diemqbouq doxgaiq itlwd haj ciet gai. “Roegvameiz doxbuek daihciengjsai” doxdax, gaenq mboujdan dwg guh’angq lo, de dwg gij biujyienh fuengsik youqgaenj gven daengz mingzdaeuz、diegvih、yingjyangj daengx aen Gai Naznamz lo.

Dieg roegvameiz doxbuek daihciengjsai doxdax laeb youq ndaw gai gvangjcangz vwnzva cunghsinh. Gvangjcangz cungqgyang miz go faexrungz hung sam boux vunz cungj umj mbouj gvaq he; seiqhenz gvangjcangz, caet go faexreiz、caet go faexraeu、caet go faexmaknam daj baihdoeng yiengq baihnamz gvaq baihsae daengz baihbak doxgek baiz bae, humx gvangjcangz baenz gien he. Diegcawj doxdax couh laeb youq laj gorungz cungqgyang gvangjcangz haenx, seiqhenz gvangjcangz laj sam caet ngeihcib it go faex, gak laeb aen dieg doxdax fwnhsaicangz he. Moix aen dieg doxdax cungj baek miz diuz saeu roegvameiz he, diuzsaeu dieg doxdax cawj ceiq hung. Diuz saeu roegvameiz neix, dwg aeu faexyienq genggwt haenx guh baenz, youz boux canghdeu laux daj goek saeu daengz byai saeu, deu duzlungz duzfungh ngiengx gyaeuj lumj mbin hwnj mbwn nei, giz liz naj namh gouj cik gouj conq sang, hawj bak lungz bak fungh gamz aen loengzroeg gvangq samcik sang sam cik hung he，dingj saeu deu miz duz roegvameiz mbefwed yaek mbin he. Vwnzva cunghsinh cujyin ndaej gvaq ciengj “Vunzmoq Byaraiz” daengx yienh damzraih doxdax haenx fwngz gaem aen vahdoengz, doenggvaq gauhyinh lahbah yiengq gyoengqvunz cigboq roegvameiz doxdoj ginggvaq. Ngoenz hainduj doxdax, ndaw gvangjcangz rog gvangjcangz vunz caenx rim, gyoengqvunz bouxboux iet hoz dinghsisi cimyawj roegvameiz ndaw loengz bohliz gwnz saeu doxbuek doxdoj haenx.

Ngoenz cibhaj doxdax, couh miz dingz ndeu doxdoj saw lo, daengz ngoenz cibcaet gezsai, haeuj daengz song mingz gaxgonq haenx, it dwg duz roegvameiz “bakgeng” Gobiz boux hai soujfuz dohlahgih Gai Dungzmenz haenx; lingh duz dwg duz “dinggyaeuj” Loeg Daihdamj bouxcawj diemq huqcab geq Gai Naznamz haenx. Duz ndeu bak geng, duz ndeu ding gyaeuj, yaek youq aenloengz bohliz roegvameiz gwnz saeu hung gyang gvangjcangz doxbuek doxdoj ceng gvanginh.

Loeg Daihdamj gwn gvaq song vanj laeujvan le, daiq song bau ien Liuzsanhcej, caeuxcaeux couh daeujdaengz laj gorungz hung. De gyaeuj daenj aenmauh nizlungz saekmong hoemq rwz he, gwnz ndang daenj dauq buh Cunghsanhcangh baengzniz he, din daenj haiz naengmou saekndaem gyaeuj hung daej na, fwngz swix riuj loengz roegvameiz, fwngz gvaz nep aen geb he nep muhhangz, menhmenh byaij dwk. Dang de gak heux gorungz hung caeuq saeu roegvameiz hop ndeu le, de cij youq gwnz aen eij he naengh roengz, dawz aenloengz roegvameiz cuengq youq baihnaj, biengj baengzcouz heu hoemq aenloengz haenx hwnj, duz “dinggyaeuj” sikhaek lumj angj gij vifung de nei hemq song sing. Loeg Daihdamj gak bak riu mbat he, daj daehbuh dawz geij naed duhhenj cawj gvaq youh caq gvaq youh ceh laeuj gvaq youh dak sauj le ok, menhmenh cuengq haeuj aendoengz gueng roeg ndaw loengzroeg bae, youh daj daehvaq baihlaeng dawz ok bingz yinjliu Genlizbauj he daeuj, nyeng raix haeuj aendoengz gueng roeg bae buenq liengx, yienzhaeuh bekbek fwngz, hwet iet soh naengh cingq, lumhlumh aenhangz.（1）

一

这鸟事，其实不复杂，但说来就话长了。

正月好时光。那楠街进行一年一度的“画眉搏击大奖赛”。

所谓画眉搏击，实是俗称中的斗画眉。十万大山中的那楠街，斗画眉是有传统的。明朝万历年间留下的街谱有载：山中那楠，地广人稀，草多林密，多寒少温，旱涝无期；唯有百鸟，常年欢语，每度年至，必有鸟趣，方园百里，妇幼汉苍，皆来观聚……。这个“鸟趣”，说的就是斗画眉，可见其历史之悠久。“文革”年岁，有一“四清”工作组进驻那楠过“革命化春节”，视斗画眉为“四旧”之围，而明令禁止，“鸟趣”便断了多年历史。进入二十世纪八十年代初，那楠人开放搞活，先富共富，平民百姓温饱然后而思乐趣，说继承民风民俗也行，道发扬传统也可，这斗画眉是又兴起来了。当然，推陈出新，这名称得换换，“鸟趣”太雅玄，斗画眉又嫌过俗直，冠之以画眉搏击大奖赛，既不失原意，又够刺激，且有现代化色彩。

红底纸金粉字的广告在街头巷尾贴出不到三天，赶街的子民便将大奖赛的消息传遍了四面八方，三百条溪流沸动了，八百个村寨喧嚷了。十万大山地区的芸芸众生，素有诱捕养斗画眉的传承，如今见有大奖赛，便个个摩拳擦掌，欲在大奖赛上见个高低。因此，私下个个都将诱捕来调养的画眉细心地伺养着，只等着大奖赛之日。

终于盼来了良辰吉日！

正月十五元宵节，也正是传统的那楠街鸟趣节，“画眉搏击大奖赛”开始了。恰值一元复始万象更新之际，春日融融，风轻气暖，早开的山花争奇斗艳。那楠街居民自正月初二拜土地神回来后，便一天一小扫，三天一大扫，把那楠街上下左右中东南西北九大街洒扫得干干净净，清清爽爽地迎接各路客人。各个店铺，也已准备得货料齐全，绸缪得当。街委会，市场管理委员会，个体劳动者协会还联合作出决定：大赛期间，茶水免费供应，各店铺一律五折大酬宾。“画眉搏击大奖赛”，已不单纯是娱乐活动，而是关系到整个那楠街名誉、地位、影响的重要表现方式了。

画眉搏击大奖赛场设在中街文化中心广场。广场正中有一棵三人抱不过的大榕树；广场四周，七棵榕树、七棵枫树、七棵木菠萝树由正东往南过西到北间隔着排去，把广场圈成了一团绿荫。主赛场就设在广场中央大榕树下，广场四周三七二十一棵树下，各设一个分赛场。每个赛场都立有一根画眉柱，以主赛场那根最高最大。这画眉柱，是用山中硬韧且直的蚬木做成，由老雕工们在柱的根部，从下往上，雕刻一龙一凤昂头如升天，至离地面九尺九寸高处，让龙嘴凤嘴衔着一个直径宽三尺高三尺的大鸟笼，柱的顶端，雕有一只振羽欲飞的画眉。曾获全县绕口令比赛“花山新秀”奖的文化中心主任手持话筒，通过高音喇叭向人们直播画眉搏击的精彩过程。开赛那天，广场里里外外挤满了人，他们个个引颈翘首聚精会神凝眸紧盯画眉柱上玻璃笼中画眉搏击的景致。

十五开赛一天，便淘汰了一半，到十七决赛时，进入前二名的，一个是桐棉圩手扶拖拉机手胖哥的“硬嘴硬”；另一个是那楠街上街老字号杂货店店主陆大胆的“叮头叮”。一硬嘴，一叮头，将要在广场中心大画眉柱上大玻璃画眉笼里逐鹿较量决斗争夺冠军。

陆大胆饮过二碗甜酒，带上两包刘三姐香烟，早早地来到了大榕树下。他头戴一顶深灰尼绒盖耳帽，身穿一套尼料中山装，脚着黑色大头厚底翻毛猪皮鞋，左手提画眉笼，右手捏个夹子夹拨下巴的胡须，慢悠悠地走着。当绕着大榕树和大画眉柱各走了一圈后，他才在一张椅子上坐下，把画眉笼放在跟前，掀起盖笼青绸布，“叮头叮”马上示威似的叫了两声。陆大胆嘴角挂上一丝矜持的笑，从上衣口袋里抓出几粒煮过又油炸过又泡酒过又晒干了的黄豆，轻轻地放进笼子里的食筒，又从身后裤腰处摸出一瓶健力宝饮料，斜斜倾倒进半两，然后拍拍手，挺腰坐正来，摸摸下巴。(一)